مقامهای بلاروس تلاش کردهاند تصاویری که از سفر یک هیئت طالبان به این کشور، و از جمله بازدیدشان از یک کارخانۀ تولید پنیر درز کرده بود را، پاک کنند.
یک رسانۀ محلی بلاروس روز ۳۰ مرداد خبر دیدار هیئتی از طالبان از کارخانۀ پنیر «اسلوتز» در مرکز این کشور را منتشر کرد؛، اما کمی بعد خبر را از وبسایت و صفحاتش در شبکههای اجتماعی پاک کرد.
در همین حال بهنظر میرسد گزارش دیگری درباره سفر این هیئت طالبان از وبسایتی مرتبط با آکادمی ملی علوم بلاروس حذف شده است.
اما پیش از آنکه رسانۀ محلی «اسلوتزکی کرای» گزارش مربوط به این سفر را از وبسایتش پاک کند، تصاویر آن بین کاربران دستبهدست شده بود و رسانههای مخالفان دولت هم به آنها دست یافته بودند.
یکی از موضوعاتی که در این تصاویر توجه ناظران را به خود جلب کرد، این است که مقامهای طالبان که به اعمال بدترین و شدیدترین تبعیض جنسیتی علیه زنان افغانستان مشهورند، در آرامش و سکوت ایستادهاند و به صحبتهای زنان بلاروسی که در حال نمایش محصولات غذایی و شیر خشک هستند، گوش میدهند.
اسویاتلانا تسیخانوسکایا، رهبر تبعیدی مخالفان حکومت بلاروس، در گفتوگو با رادیو اروپای آزاد/رادیو آزادی گفت که به اعتقاد او، این تصاویر «ریاکاری» مقامهای کشورش را آشکار میکنند.
او میگوید: «از یک سو رژیم روزنامهنگاران، فعالان و گروههای جامعۀ مدنی را "تندرو" اعلام میکند و از سوی دیگر، مخفیانه از نمایندگان طالبان استقبال کرده و با آنها وارد مذاکرات تجاری میشود».
تسیخانوسکایا میگوید بخشی از جنجال پیرامون این تصاویر، از خشم گستردهتری ناشی میشود که به رویکرد تازۀ مینسک در زمینۀ روابط دیپلماتیک بازمیگردد.
به گفتۀ او، «مردم بلاروس نگاه میکنند که لوکاشنکو چه کسانی را بهعنوان دوستان کشور برمیگزیند. انزوای بینالمللی انتخاب مردم نبوده. آنها رفاقت و شراکت با طالبان، کرۀ شمالی و سایر دیکتاتوریها را انتخاب نکردند».
بر خلاف سکوت و پنهانکاری مینسک، وزارت کشاورزی حکومت طالبان اخبار مربوط به سفر این هیئت به بلاروس را بارها بازتاب داده است و چند وبسایت خبری افغانستان هم در مورد این سفر گزارشهایی منتشر کردهاند.
سایت خبری «آریانا» این سفر را «دیدار هیئتی سطح بالا» شامل ۱۳ مقام رسمی اعلام کرده که به منظور «بررسی فناوریهای مدرن تولیدی، و امکانسنجی ایجاد صنایعی مشابه در افغانستان»، پنج روز را در بلاروس گذراندهاند.
در تصاویری که وبسایتهای خبری افغانستان منتشر کردهاند، تنها مردان به چشم میخورند و خبری از تصاویر زنان بلاروس نیست.
برخی از شهروندان بلاروس به شباهت ظاهری هیئت طالبان با مجاهدینی که در زمان اشغال کشورشان بهدست شوروی با نیروهای ارتش سرخ میجنگیدند، اشاره کردهاند. در آن دوره، دهها هزار بلاروس بهعنوان نیروهای ارتش سرخ در افغانستان جنگیدند و بیش از ۷۰۰ تن از آنها هم کشته شدند.
یک نفر نوشته است: «بهنظرم سربازان آن زمان که در افغانستان جنگیده بودند، الان حیرتزده شدهاند». یک نفر دیگر با لحنی طعنهآلود پرسیده: «آیا آنها را برای بازدید از بنای یادبود شهدای ارتش شوروی هم میبرند؟»
جنجال ناشی از دیدار اخیر هیئت طالبان از بلاروس، چند روزی پس از یک توفان سیاسی در مولداوی است که دلیل کاملاً مشابهی داشت.
مقامهای طالبان در کابل ادعا کردند که سفر اعضای وزارت کشاورزی بهدعوت مولداوی «برای بررسی راههای گسترش همکاریهای دوجانبۀ فنی» انجام شده بوده است.
کمی بعد وزارت خارجۀ مولداوی با انتشار بیانیهای تأکید کرد که «هیچ دیدار دوجانبه یا تماس رسمی با نمایندگان هیئت طالبان برنامهریزی نشده است». تحقیقاتی هم دربارۀ اینکه چطور سه مرد افغان عضو هیئت توانستهاند روادید این کشور اروپای شرقی را دریافت کنند، آغاز شده است.
فدراسیون روسیه تنها کشوری است که پس از عقبنشینی پنج سال پیش آمریکا و متحدانش از افغانستان، حکومت طالبان را بهعنوان دولت مشروع این کشور پذیرفته است.
چندین کشور از جمله چین، قزاقستان و ازبکستان هم بدون بهرسمیت شناختن حکومت طالبان، روابط خود را با کابل حفظ کردهاند.