ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهوری اوکراین، دوشنبه ۱۶ آبان گفت مذاکرات صلح با روسیه امکانپذیر است. تغییر موضع او که در گذشته هر گونه گفتوگو با مسکو را رد کرده بود همزمان با برگزاری انتخابات میان دورهای کنگره آمریکا عنوان شد.
آقای زلنسکی در پیام ویدئویی روزانه خود از جامعه بینالمللی خواست «روسیه را به مذاکرات واقعی صلح وادار کند» و سپس فهرست شروط اوکراین برای مذاکره را اعلام کرد: بازپس دادن تمامی سرزمینهای اشغالی اوکراین، پرداخت غرامت برای تمامی خسارتهای ناشی از جنگ و مجازات تمامی موارد جنایات جنگی.
رییس جمهوری اوکراین اوایل مهر فرمانی تحت عنوان «ناممکن بودن گفتوگو با روسیه» را امضا کرده است و به این دليل سخنان اخیر او نشاندهنده تغییر فاحشی در مواضع دولت اوکراین تلقی میشود. اما چون شروطی که آقای زلنسکی تعیین کرده به هیچ وجه مورد قبول روسیه قرار نخواهد گرفت بعید است که سخنان او زمینه مذاکرات دو طرف را فراهم کند.
آمریکا و متحدان غربی این کشور با ارسال تسلیحات، کمکهای اطلاعاتی و کمک مالی از مقاومت اوکراین در برابر تهاجم روسیه حمایت کرده و تحریمهای شدید و گستردهای علیه مسکو وضع کردهاند. ولی نتایج انتخابات میان دورهای آمریکا میتواند روی نحوه و میزان حمایت مالی و تسلیحاتی واشینگتن از اوکراین تاثیر بگذارد.
اگر جمهوریخواهان کنترل مجالس قانونگذاری آمریکا را به دست بگیرند ادامه حمایت مالی و تسلیحاتی دولت جو بایدن از اوکراین دشوارتر خواهد شد.
در اولین هفتههای شروع جنگ، مسکو و کییف چند دور در بلاروس و ترکیه گفتوگو کردند ولی آخرین دور مذاکرات که اواخر ماه مارس در استانبول برگزار شد به نتیجهای دست نیافت.
آقای زلنسکی در بخش دیگری از پیام خود در غروب دوشنبه گفت: «اوکراین بارها پیشنهاد مذاکره را مطرح کرده ولی پاسخ روسیه به این پیشنهادها همواره نامعقول و تشدید حملات تروریستی و گلولهباران و یا باجگیری بوده است.»
رییس جمهوری اوکراین در واکنش به الحاق چهار ناحیه اوکراین به خاک روسیه در اوایل مهر ماه نيز اعلام کرد که این اقدام مسکو احتمال هر گونه مذاکرهای را از بین برده است.
آقای زلنسکی در اولین هفتههای تهاجم نظامی روسیه بارها خواستار دیدار رو در رو با ولادیمیر پوتین شد ولی کرملین با بیاعتنایی این پیشنهاد را رد کرد.
در مقابل از اواسط شهریور که ارتش اوکراین در ضد حملههای خود توانست بخشی از مناطق اشغالی را بازپس بگیرد روسیه پیشنهاد مذاکره را مطرح کرد ولی از آن زمان تاکنون کییف این احتمال را رد کرده بود.
آندری رودنکو، معاون وزیر خارجه روسیه روز سهشنبه تاکید کرد که مسکو برای از سرگیری مذاکره با کییف هیچ شرطی تعیین نکرده و اوکراین را متهم کرد که حسن نیت ندارد. او افزود: «به تصمیم آنها بستگی دارد. ما همواره آمادگی خود برای گفتوگو را اعلام کردهایم.»
میخائیلو پودولیاک، مشاور رییس جمهوری اوکراین روز دوشنبه در توئیتی نوشت: «اوکراین هیچگاه با مذاکره مخالف نبوده است ولی ابتدا روسیه باید تمامی نیروهای خود را از خاک اوکراین خارج کند. کاملا واضح است که پوتین حاضر نیست چنین کاری بکند.»
همزمان، مقامات محلی در استان دونتسک اعلام کردند که در ۲۴ ساعت گذشته بر اثر گلولهباران ارتش روسیه ۳ غیرنظامی کشته و ۷ نفر دیگر مجروح شدهاند. در استان خارکیف، واقع در شمال شرقی اوکراین نیز که بخش اعظم مناطق اشغالی باز پس گرفته شده است، چند غیرنظامی بر اثر انفجار مین مجروح شدهاند.
در استان خرسون واقع در جنوب که یکی از محورهای مهم ضد حمله نیروهای اوکراینی است، مقامات محلی منصوب مسکو اعلام کردند که تمامی امکانات و تدارکات لازم برای تخلیه کامل غیرنظامیان در صورت نزدیک شدن ارتش اوکراین به این شهر انجام شده است.
از سوی دیگر سفیر آمریکا در سازمان ملل تاکید کرد که تمدید توافق بینالمللی برای صادرات غله و مواد غذایی اوکراین از بنادر جنوبی این کشور که روز ۲۸ آبان مدت آن به پایان میرسد از اولویتهای مهم دولت آمریکاست.
از زمان اجرای این توافق در اوایل مرداد بیش از ۹ میلیون تن غله اوکراین توسط ۳۹۷ کشتی باربری از مسیرهای امن بشردوستانه در دریای سیاه به نقاط مختلف جهان منتقل شده است.
با استفاده از گزارش خبرگزاری آسوشیتدپرس؛ ش.ر