مظلوم عبدی، فرمانده نیروهای سوریه دموکراتیک، اعلام کرد این ائتلاف تحت رهبری کردها پس از تکمیل روند ادغام نیروهایش در ارتش سوریه منحل شده است.
او روز سهشنبه سوم شهریور در سخنرانی تلویزیونی از کاخ ریاستجمهوری در دمشق گفت: «امروز پایان مأموریت نیروهای سوریه دموکراتیک را اعلام میکنیم و با مسئولیت کامل، انحلال آن بهعنوان یک نیروی نظامی مستقل را اعلام میکنیم.»
بهگفتۀ آقای عبدی، این تصمیم پس از تکمیل روند ادغام نیروهای این تشکیلات در تیپهای ارتش سوریه گرفته شده است.
نیروهای سوریه دموکراتیک، معروف به «قسد»، در سال ۲۰۱۵ با حمایت آمریکا شکل گرفتند و در سالهای بعد به مهمترین شریک زمینی واشینگتن در نبرد با گروه حکومت اسلامی، داعش، تبدیل شدند.
این نیروها پس از شکست داعش در کوبانی در شمال سوریه نقش اصلی را در عملیات علیه این گروه بر عهده گرفتند و تا زمان از دست رفتن آخرین مناطق تحت کنترل داعش در سوریه در سال ۲۰۱۹ به پیشرویهای خود ادامه دادند.
تام باراک، فرستاده ویژه آمریکا در امور سوریه و عراق و سفیر این کشور در ترکیه، از انحلال «قسد» استقبال کرد و گفت این تحول نشان میدهد «ادغام واقعی» چگونه صورت میگیرد.
او افزود: «نه برندهای وجود دارد و نه بازندهای، بلکه طرفهایی که پیشتر دیدگاههای متفاوتی داشتند، برای تقویت کشور مستقل سوریه به یک راهحل دیپلماتیک رسیدهاند؛ یک ارتش، یک دولت، یک کشور.»
مظلوم عبدی در سخنرانی خود گفت نیروهای سوریهدموکراتیک از زمان تأسیس «در یکی از دشوارترین دورههای» تاریخ سوریه مسئولیت سنگینی بر عهده داشتهاند و «بسیاری از شهرها و مناطق سوریه را ابتدا از رژیم بعث و سپس از تروریسم داعش آزاد کردند».
او افزود: «امروز شرایط تغییر کرده و کشور وارد مرحلهای تازه شده است که ویژگی آن صلح و مشارکت است.»
نیروهای سوریه دموکراتیک در اوج قدرت خود حدود ۱۰۰ هزار نیروی کرد و عرب داشتند و بخشهای گستردهای از شمال و شمالشرق سوریه، از جمله مناطق مهم نفتخیز، را کنترل میکردند.
اما پس از سقوط حکومت بشار اسد در آذرماه ۱۴۰۳ و روی کار آمدن حکومت جدید در دمشق، مناسبات سیاسی و نظامی در سوریه تغییر کرد و آمریکا نیز حمایت خود را به دولت جدید سوریه معطوف کرد.
در پی درگیریهای زمستان سال گذشته میان نیروهای کرد و نیروهای دولت مرکزی، «قسد» بخشهای وسیعی از مناطق تحت کنترل خود را از دست داد و دو طرف توافق کردند نهادهای نظامی و غیرنظامی کردها در ساختار دولت سوریه ادغام شوند.
در جریان همان تحولات، احمد الشرع، رئیسجمهور سوریه، با صدور فرمانی حقوق ملی کردها را به رسمیت شناخت و زبان کردی را یکی از زبانهای ملی این کشور اعلام کرد؛ اقدامی که از زمان استقلال سوریه در سال ۱۹۴۶ سابقه نداشت.
برخی گزارشها حاکی است پس از آنکه ارتش دولت جدید کنترل استانهای رقه و دیرالزور را به دست گرفت، شمار زیادی از نیروهای عرب «قسد» نیز از این ائتلاف جدا شدند و توان نظامی آن تقریباً به نصف کاهش یافت.
ترکیه نیز از سالها پیش «قسد» را مرتبط با حزب کارگران کردستان، پکک، میداند و بین سالهای ۲۰۱۶ تا ۲۰۱۹ چند عملیات نظامی علیه نیروهای کرد در شمال سوریه انجام داده است.
بر اساس توافق ماه ژانویه، «قسد» همچنین متعهد شده است تمام رهبران و اعضای غیرسوری پکک را از خاک سوریه خارج کند.
ادغام کامل نیروهای سوریه دموکراتیک در ساختار دولت، یکی از مهمترین گامها در تلاش احمد الشرع برای گسترش کنترل دولت مرکزی بر سراسر سوریه پس از سقوط بشار اسد به شمار میرود.
این توافق در عین حال به چشمانداز دیرینهٔ نیروهای کرد برای حفظ نوعی خودمختاری در شمالشرق سوریه ضربه زده است.
مظلوم عبدی هفتهٔ گذشته گفته بود ادغام ادارهٔ مناطق کردنشین با دولت سوریه تکمیل شده، اما تأکید کرده بود: «مبارزهٔ ما برای تثبیت حقوق مردممان در قانون اساسی ادامه خواهد یافت.»