اورسلا فِن درلاین، رئیس کمیسیون اروپا، اعلام کرد که کودکان باید بهصورت «مرحلهای و تدریجی» به شبکههای اجتماعی دسترسی پیدا کنند.
همزمان، گروهی از کارشناسان توصیه کردند که کودکان زیر ۱۳ سال تنها تحت نظارت بزرگسالان از پلتفرمهای آنلاین استفاده کنند.
اتحادیهٔ اروپا از مدتی پیش، پس از درخواست برخی کشورهای عضو از جمله یونان و فرانسه برای محدود کردن دسترسی کودکان به شبکههای اجتماعی، در حال بررسی اعمال محدودیتهایی در این زمینه است.
فشارها برای اجرای ممنوعیتی سراسری در اتحادیه اروپا، مشابه آنچه در استرالیا تصویب شده، نیز افزایش یافته است.
استرالیا آذر پارسال نخستین کشوری شد که دسترسی افراد زیر ۱۶ سال به شبکههای اجتماعی را ممنوع کرد. به این ترتیب از این به بعد، کودکان و نوجوانان زیر ۱۶ سال این کشور به پلتفرمهایی همچون فیسبوک، یوتیوب، اینستاگرام و تیکتاک دسترسی نخواهند داشت.
برای اینکه تصمیمات اتحادیه اروپا بر پایه شواهد علمی باشد، فِن درلاین از یک هیئت کارشناسی متشکل از پزشکان، دانشگاهیان، نمایندگان جوانان و والدین خواست تا توصیههای خود را در این زمینه ارائه دهند. این هیئت روز دوشنبه ۲۳ تیرماه گزارش خود را منتشر کرد.
فِن درلاین با اشاره به این نظرات کارشناسی گفت: «آنچه اکنون درباره آن توافق وجود دارد این است که باید سن مشخصی برای آغاز عضویت کودکان در شبکههای اجتماعی تعیین شود».
او خواستار اعمال محدودیتهایی متناسب با سن شد و افزود: «موضوع این نیست که آیا کودکان میتوانند به شبکههای اجتماعی دسترسی داشته باشند یا نه؛ موضوع این است که آیا و از چه زمانی شبکههای اجتماعی باید به کودکان ما دسترسی داشته باشند».
رئیس کمیسیون اروپا همچنین اعلام کرد که پیشنهاد قانونی کمیسیون اروپا در نیمه دوم سال جاری ارائه خواهد شد.
او افزود: «باید دسترسی مرحلهای و تدریجی برای گروههای سنی مختلف را در نظر بگیریم».
پیشنهادات کارشناسان
گزارش کارشناسان به اتحادیه اروپا تصویری از نحوهٔ اجرای این سیاست ارائه کرده و توصیههای زیر را مطرح کرده است:
نوزادان و کودکان نوپا: هیچگونه استفاده از صفحهنمایش نداشته باشند.
کودکان سه تا ۱۲ سال: فقط با نظارت والدین یا بزرگسالان از دستگاههای دیجیتال و شبکههای اجتماعی متناسب با سن خود استفاده کنند.
نوجوانان ۱۳ تا ۱۸ سال: بهتدریج و با افزایش استقلال، از شبکههای اجتماعی و سایر پلتفرمهای دیجیتال دارای ویژگیهای ایمنی مناسب استفاده کنند.
فِن در لاین نیز در این رابطه تأکید کرد: «پلتفرمها باید ثابت کنند که خدماتشان به کاربران آسیب نمیزند. در اروپا، هر کسی که محصولی را توسعه میدهد، مسئول ایمنی آن نیز هست».
به نوشتهٔ خبرگزاری فرانسه، این گزارش کارشناسی، ممنوعیت کامل استفاده از شبکههای اجتماعی یا سایر پلتفرمهای دیجیتال را توصیه نکرد و فِن درلاین نیز از چنین رویکردی حمایت نکرد.
با این حال، اتحادیه اروپا در ماههای اخیر فشار بر شرکتهای فناوری را افزایش داده است. این اتحادیه روز ۱۹ تیر به فیسبوک و اینستاگرام هشدار داد که قابلیتهای «اعتیادآور» خود را حذف کنند. پیش از آن نیز در ماه فوریه هشدار مشابهی به تیکتاک داده شده بود.
یکی از چالشهای اتحادیه اروپا این است که چگونه از ایجاد قوانین متفاوت در ۲۷ کشور عضو جلوگیری کند.
برای مثال، اسپانیا خواهان ممنوعیت دسترسی افراد زیر ۱۶ سال به شبکههای اجتماعی است و فرانسه پیشنهاد داده است که کودکان ۱۵ سال و کمتر از این شبکهها منع شوند. در مقابل، کشورهایی مانند استونی با ممنوعیت کلی مخالفت کردهاند.
فِن در لاین میگوید کمیسیون اروپا با دقت پیشنهادهای کشورهای عضو را بررسی خواهد کرد و سپس طرحی واحد برای هماهنگسازی قوانین و یافتن راهحلی مشترک ارائه میدهد.
اتحادیه اروپا هماکنون نیز قوانین قدرتمندی برای کنترل شرکتهای بزرگ فناوری و حفاظت از کاربران آنلاین در اختیار دارد و کمیسیون اعلام کرده که مقررات بیشتری نیز در راه است.