ادامۀ حملات متقابل هوایی، همزمان با ابهام درباره مذاکرات تهران و واشینگتن

ساحتمانی در تهران، دوشنبه سوم فروردین

ارتش اسرائیل بامداد سه‌شنبه ۴ فروردین ۱۴۰۵ اعلام کرد که ایران چندین موج حملات موشکی به این کشور انجام داده است.

این حملات پس از آن صورت گرفت که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، تهدید خود برای بمباران نیروگاه‌های برق ایران را به تعویق انداخت و دلیل آن را گفت‌وگوهای «سازنده» با مقام‌های ایرانی عنوان کرد.

به نوشته خبرگزاری رویترز، این موشک‌ها باعث به صدا درآمدن آژیرهای خطر در بخش‌هایی از اسرائیل، از جمله تل‌آویو شد و صدای انفجار ناشی از رهگیری آن‌ها شنیده شد.

در یکی از حملات، سقوط بقایای رهگیری به خانه‌هایی در شمال اسرائیل آسیب زد، اما گزارشی از تلفات جانی منتشر نشده است.

ادامه حملات هوایی در ایران

خبرگزاری فارس مدعی شد که بامداد سه‌شنبه در ادامهٔ حملات هوایی نیروهای آمریکایی، «ساختمان ادارهٔ گاز و ایستگاه تقلیل گاز در خیابان کاوهٔ اصفهان هدف اصابت قرار گرفت که بر اثر آن، بخش‌هایی از این تأسیسات و منازل اطراف دچار خسارت شدند.»

این خبرگزاری نوشت که «همزمان گزارش‌هایی از هدف قرار گرفتن خط لولهٔ گاز نیروگاه برق خرمشهر نیز منتشر شد و به گفتهٔ فرماندار خرمشهر، یک پرتابه به محدودهٔ خارج از ایستگاه خط گاز خرمشهر اصابت کرد که این حادثه تلفات جانی نداشته است.»

در شبکه‌های اجتماعی نیز بامداد سه‌شنبه گزارش‌هایی از شنیده‌شدن صدای انفجار در تبریز و همچنین در منطقه شهرک غرب تهران منتشر شده است.

با ادامه قطعی اینترنت در ایران، رادیو فردا نمی‌تواند مستقلاً این گزارش‌ها را تأیید کند.

ادعای فارس در مورد حمله به لوله گاز در حالی است که روز دوشنبه، دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا گفت به ارتش ایالات متحده دستور داده است که فعلاً از حمله به تأسیسات انرژی ایران خودداری کند و گفت که دو طرف «گفت‌وگوهای سازنده‌ای» داشته‌اند.

پیش از این، ارتش اسرائیل شامگاه دوشنبه اعلام کرد که در جریان حمله‌ای هوایی در «قلب تهران»، یک مقر مرکزی سپاه پاسداران را که به گفته این ارتش در زیرساخت‌های غیرنظامی مستقر بوده، هدف قرار داده است.

در بیانیه ارتش اسرائیل آمده است که نیروی هوایی این کشور «قرارگاه امام علی» وابسته به بسیج را هدف گرفته، مرکزی که به گفته اسرائیل نقش هماهنگی میان واحدهای زیرمجموعه و انجام ارزیابی‌های میدانی را بر عهده داشته است.

این بیانیه هدف قرار دادن این مقر را بخشی از «تشدید ضربه به زیرساخت‌های اصلی و توانمندی‌های امنیتی» جمهوری اسلامی توصیف کرده است.

همزمان، رسانه‌های داخلی ایران شامگاه دوشنبه از شنیده‌شدن صدای انفجار در برخی مناطق تهران از جمله شهر ری خبر دادند.

ابهام درباره مذاکرات تهران و واشینگتن

دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا، روز دوشنبه در شبکه اجتماعی تروث سوشال نوشت که آمریکا و ایران گفت‌وگوهایی «بسیار خوب و سازنده» دربارهٔ «پایان کامل درگیری‌ها در خاورمیانه» داشته‌اند.

او گفت به همین دلیل، طرح حمله به بخش انرژی ایران را پنج روز به تعویق انداخته است. این اعلام ابتدا باعث افزایش قیمت سهام و کاهش شدید قیمت نفت به زیر ۱۰۰ دلار شد.

بیشتر در این باره: ترامپ: مذاکرات سازنده‌ای با ایران داشتیم، حمله به نیروگاه‌ها پنج روز به تعویق افتاد

اما این روند پس از آنکه محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، گفت هیچ مذاکره‌ای با آمریکا انجام نشده و این «اخبار جعلی» برای دستکاری بازارهای مالی و نفتی منتشر شده، با تردید روبه‌رو شد.

سخنگوی وزارت خارجه ایران نیز «هرگونه مذاکره و گفت‌وگو با آمریکا طی ۲۴ ساعت گذشته» دربارهٔ جنگ را رد کرد و گفت: «موضع جمهوری اسلامی ایران در خصوص تنگهٔ هرمز و شرایط پایان جنگ تحمیلی هیچ تغییری نکرده است».

سپاه پاسداران هم اعلام کرد حملات تازه‌ای علیه اهداف آمریکا آغاز کرده و اظهارات ترامپ را «عملیات روانی» توصیف کرد که تأثیری بر موضع تهران ندارد.

بازارهای جهانی که پیش‌تر به تعویق ضرب‌الاجل ترامپ برای بازگشایی تنگه هرمز واکنش مثبت نشان داده بودند، بار دیگر با پیام‌های متناقض از تهران و واشینگتن دچار نوسان شدند. بازده اوراق خزانه‌داری آمریکا افزایش یافت و دلار بخشی از افت خود را جبران کرد.

در همین حال، بهای نفت برنت با افزایش ۴.۲ درصدی به ۱۰۴ دلار در هر بشکه رسید و نفت خام آمریکا نیز با رشد ۴.۳ درصدی به حدود ۹۲ دلار افزایش یافت.

ترامپ اعلام کرد نماینده ویژه او، استیو ویتکاف، و جرد کوشنر، دامادش، که پیش از جنگ با ایران در حال مذاکره بودند، روز یکشنبه با یک مقام ارشد ایرانی گفت‌وگو کرده‌اند و این تماس‌ها ادامه خواهد داشت. او گفت «تقریباً در همه موارد» توافق‌هایی حاصل شده است.

با این حال، به نوشته رویترز، یک مقام اروپایی گفت گفت‌وگوی مستقیمی میان دو کشور انجام نشده و کشورهایی مانند مصر، پاکستان و برخی کشورهای خلیج فارس پیام‌ها را منتقل می‌کنند.

یک مقام پاکستانی نیز گفت ممکن است مذاکرات مستقیم برای پایان جنگ همین هفته در اسلام‌آباد برگزار شود. همچنین گزارش شده که جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا، به همراه ویتکاف و کوشنر قرار است در این دیدارها شرکت کنند.

به گزارش خبرگزاری رویترز کاخ سفید تماس تلفنی ترامپ با فرمانده ارتش پاکستان، عاصم منیر را تأیید کرده است.

سخنگوی کاخ سفید در واکنش به احتمال این دیدارها گفت: «این گفت‌وگوها بسیار حساس هستند و آمریکا از طریق رسانه‌ها مذاکره نمی‌کند».

شبکه خبری سی‌بی‌اس نیوز خبر داد یک مقام ارشد وزارت امور خارجه ایران به این شبکه گفته است که «ما از طریق میانجی‌ها نکاتی از ایالات متحده دریافت کرده‌ایم و این موارد در حال بررسی است.» سی‌بی‌اس نام این «مقام ارشد» را ذکر نکرده است.

در همین حال، بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، اعلام کرد که کشورش به حملات در لبنان و ایران ادامه خواهد داد، اما ترامپ معتقد است می‌توان از دستاوردهای نظامی برای رسیدن به یک توافق استفاده کرد.

وزارت خارجه ایران نیز از تلاش‌هایی برای کاهش تنش خبر داد و اعلام کرد عباس عراقچی با همتای عمانی خود دربارهٔ تحولات تنگه هرمز گفت‌وگو کرده و دو طرف بر ادامه رایزنی‌ها توافق کرده‌اند.

رسانه‌های ایران گزارش دادند که مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، و شهباز شریف، نخست‌وزیر پاکستان، دربارهٔ پیامدهای جنگ بر امنیت منطقه‌ای و جهانی گفت‌وگو کرده‌اند.

از زمان آغاز جنگ میان آمریکا و اسرائیل با ایران در ۹ اسفند ۱۴۰۴، تنگه هرمز عملاً بسته شده و به نوشته رویترز، بیش از دو هزار نفر در این درگیری‌ها کشته شده‌اند.

ایران در واکنش به تهدیدهای آمریکا برای هدف قرار دادن تأسیسات برق خود، هشدار داده که زیرساخت‌های متحدان آمریکا در خاورمیانه را هدف قرار خواهد داد؛ اقدامی که می‌تواند اختلال شدید در عرضه جهانی انرژی را طولانی‌تر کند.