لینک‌های قابلیت دسترسی

logo-print
دوشنبه ۱۵ آذر ۱۳۹۵ تهران ۰۴:۱۱ - ۵ دسامبر ۲۰۱۶
مسوولان استان قم از آمادگی مردم قم برای استقبال از آيت الله خامنه ای خبر می دهند، خبرگزاری‌ها نيز پر است از عکس ها و گزارش هايی تصويری از چاپ انبوه پوسترها، پلاکاردها و اقلام تبليغاتی که برای سفر روز سه شنبه رهبر جمهوری اسلامی به قم تهيه و تدراک ديده شده است.

هرچند همواره سفرهای رهبر جمهوری اسلامی به شهرها و استان ها با آمادگی و مقدماتی گسترده همراه است، اما گويا سفر اين بار آيت الله خامنه ای به شهر قم، اهميتی دو چندان برای حاکميت جمهوری اسلامی دارد. شهر مذهبی قم يکی از پايگاه های مراجع شيعه و حوزه های علميه تشيع است و سفر رهبر جمهوری اسلامی به اين مرکز مرجعيت شيعه و نحوه مواجهه اين مراجع به سفر آيت الله خامنه ای، در حالی که او خود را ولی امر مسلمين جهان می نامد، می تواند معانی و مفاهيمی گسترده تر از يک سفر معمولی به جای بگذارد.

محمد جواد اکبرين، اسلام پژوه و تحليل¬گر مسايل دينی در پاريس اهداف آيت الله خامنه ای در سفر به شهر قم را چنين بر می شمارد: «از يک سو رهبر جمهوری اسلامی برای تثبيت مشروعيت خودش نيازمند رفتن به قم و ديدار با مراجع تقليد است. رهبری که به لحاظ سياسی بسيار به او انتقاد می شود و به لحاظ اجتماعی جايگاه اجتماعی موجهی به نظر می رسد که ندارد. به ويژه پس از حوادث آخرين انتخاباتی که در ايران برگزار شد و شعارهايی که مردم در شهرها می دادند، می شد اين را احساس کرد.»
وی افزود: «رهبری که وجاهت اجتماعی و سياسی اش در خطر قرار دارد، تنها جايی که می تواند به آن تکيه کند، وجاهت دينی اش است. به همين خاطر بايد در قم موجه باشد. بين شخصيت های دينی موجه باشد. بايد به مردم نشان بدهد که هنوز در پايگاه اصلی اسلام که هنوز حوزه علميه قم است در ايران جايگاه ويژه ای دارد.»

سراج‌الدين ميردامادی، تحليلگر سياسی مسايل ايران نيز همچون محمد جواد اکبرين با اشاره به وقايع پس از انتخابات، اهميت اين سفر را با آن وقايع پيوند می زند: «يکی از ارکانی که به عنوان محل اتکای نظام جمهوری اسلامی ايران در طول ۳۲ سال گذشته بوده اما در پی اين بحران انتخاباتی سال گذشته به شدت آسيب ديده و اين تکيه گاه در واقع تبديل شده به لرزه گاه اين نظام، قشر روحانيت و مراجع دينی در حوزه های علميه بودند که گفته می شود آيت الله خامنه ای برای ترميم اين رابطه گسسته شده و اين رابطه متزلزل به قم سفر می کند تا با مراجع تقليد ديدار و گفت و گويی داشته باشد.

وی گفت: «به ويژه آنکه آن تقسيم بندی مشهوری که در رابطه با مراجع می شود که مراجع حکومتی شامل آقايان مکارم و نوری همدانی و مراجع سنتی غير حکومتی مثل آقايان وحيد و شبيری صافی و ديگران و مراجع منتقد حداقل دو بخش از اين سه بخش مراجع همراه و همسوی با حاکميت نبودند و اين گسست را بسيار مشاهده می کرديم.»

آقای ميردامادی افزود: «آيت الله خامنه ای با اين سفر تلاش دارد حداقل مراجع سنتی غير حکومتی را که منتقد بودند و از حمايت و پشتيبانی حکومت دست بر می داشتند، تلاش می شود که با اين سفر رابطه حکومت با مراجع ترميم شود. علاوه بر اين که باز شايعات و گفته هايی وجود دارد مبنی بر اينکه آيت الله خامنه ای هيچ گاه رساله عمليه منتشر نکردند. تلاش می شود با يک سری رايزنی ها زمينه های مرجعيت آيت الله خامنه ای در داخل ايران هم فراهم شود که از اين بعد هم اين سفر اهدافی را در بر خواهد داشت.»

سراج الدين ميردامادی، تحليلگر سياسی نزديک به اصلاح طلبان، ميزان موفقيت سفر رهبرجمهوری اسلامی به شهر قم را با ديدار آيت الله خامنه ای با مراجع سنتی غيرحکومتی پيوند می زند و می گويد:

«زبان حکومت هميشه زبان تهديد و تطميع بوده و نه يک زبان ملايم قانع کننده. در نتيجه زبان تهديد حداقل برای مراجع تقليد و روحانيون بلندپايه نمی تواند کارآمد باشد و نمی تواند دل آنها را به دست بياورد. شايد آنها را مجبور به سکوت بکند اما نمی تواند آنها را مجبور به همراهی و همسويی و همدلی کند.»

وی افزود: «در نتيجه من فکر می کنم حداقل در بخش مراجع سنتی غيرحکومتی که معمولاً ساکت بودند در برابر حکومت به صورت آشکار و علنی، اما گلايه ها و انتقادات خودشان را منتقل می کردند به حاکميت، اين سفر نمی تواند توفيقاتی داشته باشد. اخبار و گفته هايی در محافل مختلف وجود داشته و دارد که حاکميت تلاش می کند با تهديد نزديکان مراجع تقليد سنتی غير حکومتی آنها را مجبور به همسويی کند. اما پيش بينی می شود که اين فشارها و تهديدها فايده ای نداشته باشد.»

برخی سايت های اينترنتی منتقد حکومت جمهوری اسلامی، با اشاره و تاکيد به همزمانی سفر روز سه شنبه رهبر جمهوری اسلامی به شهر قم با سالگرد جشن های ۲۵۰۰ ساله شاهنشاهی در مهرماه ۳۹ سال قبل، تلويحاً نظام جمهوری اسلامی و رفتار رهبر آن را با نظام شاهنشاهی و سلطنت فقيه مقايسه می کنند که سال ها پيش تر آيت الله خويی يکی از مراجع مشهور شيعه در تعريف ولايت مطلقه فقيه از آن بهره جست.
XS
SM
MD
LG