جیدی ونس: اگر ایران با حسننیست مذاکره کند توافق برای پایان جنگ ممکن است
معاون رئیسجمهور آمریکا میگوید اگر ایران با حسن نیت با ایالات متحده مذاکره کند، دستیابی به توافقی برای پایان دادن به جنگ در خاورمیانه ممکن است.
جیدی ونس که در مجارستان به سر میبرد، روز چهارشنبه ۱۹ فروردین گفت: اگر ایرانیها در دورهٔ آتشبس دوهفتهای با حسن نیت عمل نکنند، خواهند دید که رئیسجمهور ترامپ کسی نیست که بتوان او را دستکم گرفت.
او اظهار داشت: «رئیسجمهور ایالات متحده به من و به کل تیم مذاکرهکننده گفته است... بروید و با حسن نیت کار کنید تا به یک توافق برسید. این چیزی است که از ما خواسته است انجام دهیم. اگر ایرانیها هم با حسن نیت حاضر به همکاری با ما باشند، فکر میکنم میتوانیم به یک توافق برسیم».
عربستان سعودی از توافق آتشبس میان آمریکا و ایران استقبال کرد
وزارت خارجه عربستان سعودی اعلام کرد این کشور از دستیابی ایالات متحده آمریکا و جمهوری اسلامی ایران به توافق آتشبس استقبال میکند.
این وزارتخانه در بیانیه خود در عین حال بر ضرورت باز ماندن تنگه هرمز برای کشتیرانی، مطابق با کنوانسیون حقوق دریاهای سازمان ملل متحد مصوب سال ۱۹۸۲، بدون هیچگونه محدودیتی تأکید کرد.
عربستان در این بیانیه همچنین از تلاشهای نخستوزیر پاکستان و ژنرال عاصم منیر، فرمانده نیروهای دفاعی و رئیس ستاد ارتش این کشور، در دستیابی به این توافق تقدیر و اعلام کرد: «چنین توافقی میتواند امنیت و ثبات را تقویت کرده و به حل ریشهای مسائل بیثباتکننده در چند دهه گذشته کمک کند.»
وزارت امور خارجه عربستان همچنین ابراز امیدواری کرد که آتشبس زمینهساز دستیابی به یک آرامش جامع و پایدار در منطقه شود و به تقویت امنیت منطقه بینجامد. این وزارتخانه افزود که باید هرگونه اقدام یا سیاستی که به حاکمیت، امنیت و ثبات کشورهای منطقه آسیب میزند، متوقف شود.
قطر نیز در بیانیهای ضمن استقبال از اعلام آتشبس، از تهران خواست «ابتکار عمل را برای توقف فوری تمامی اقدامات و رفتارهای خصمانه که ثبات منطقهای را تضعیف میکند، در دست بگیرد».
خبرگزاری ایسنا میگوید محمدباقر قالیباف در اسلامآباد با جیدی ونس مذاکره خواهد کرد
خبرگزاری دولتی ایسنا میگوید ریاست تیم مذاکرهکننده ایرانی با طرف آمریکایی در گفتوگوهای روز جمعه در پاکستان بر عهده محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، است. خبرگزاری تسنیم، نزدیک به سپاه، اما میگوید این موضوع هنوز قطعی نشده است.
پیشتر گزارش شده بود که جیدی ونس، معاون رئیسجمهور ایالات متحده، ریاست تیم مذاکرهکنندهٔ آمریکایی را بر عهده دارد.
شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان که میانجیگری مذاکرات برای توافق آتشبس را بر عهده داشته، بامداد چهارشنبه گفت از هیئتهای نمایندگی دعوت کرده روز جمعه، ۲۱ فروردین (۱۰ آوریل)، در اسلامآباد حضور یابند «تا برای دستیابی به توافقی نهایی جهت حلوفصل تمام اختلافات، بیشتر مذاکره کنند».
خبرگزاری تسنیم، نزدیک به سپاه پاسداران، ساعتی پس از انتشار خبر ایسنا قطعی بودن این خبر را رد کرد و نوشت دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی و قوای سهگانه و سایر مسئولان مرتبط کشور در حال بررسی همه ابعاد و شرایط لازم درباره مذاکره هستند و بهزودی در این زمینه اطلاعرسانیهای رسمی انجام خواهد گرفت.
در صورت تأیید این خبر، نخستین بار است که محمدباقر قالیباف که سمت رسمیاش ریاست مجلس شورای اسلامی است، بهعنوان مذاکرهکننده نقش ایفا میکند. پیش از جنگ اخیر و همچنین جنگ ۱۲ روزه، مسئول تیم مذاکرهکنندهٔ ایرانی با عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، بود. در مذاکرات ادوار گذشته نیز مسئولیت مذاکرات با وزیر خارجه وقت حکومت بوده است.
در جریان جنگ اخیر، دهها تن از مقامات ارشد سیاسی و نظامی ایران، از جمله رهبر جمهوری اسلامی، در حملات آمریکا و اسرائیل کشته شدند. بهرغم گذشت ۴۰ روز از معرفی مجتبی خامنهای بهعنوان رهبر جدید جمهوری اسلامی، او هنوز هیچگونه حضور عمومی یا رسانهای نداشته و تنها چند پیام مکتوب منسوب به او منتشر شده است.
حملات اسرائیل به جنوب لبنان ادامه یافت
حملات اسرائیل به مناطقی در جنوب لبنان صبح روز چهارشنبه، بهرغم اعلام آتشبس از سوی آمریکا و ایران، ادامه پیدا کرد و گزارشها حاکی از هدف گرفتن مناطق مختلفی از جمله در شهر صور در لبنان است.
اسرائیل همچنین دستور تخلیهٔ جدیدی برای یکی از شهرهای جنوبی لبنان صادر کرده که نشان میدهد بهزودی به آنجا حمله خواهد کرد.
در همین حال سه منبع لبنانی به خبرگزاری رویترز گفتند انتظار میرود حزبالله لبنان که از سوی حکومت ایران حمایت میشود، بیانیهای صادر کند که در آن موضع رسمی خود را در مورد آتشبس مطرح کند.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، در نخستین موضعگیری رسمیاش دربارهٔ توافق آتشبس جنگ با ایران اعلام کرد که اسرائیل این توافق را شامل لبنان نمیداند.
نخستوزیر بریتانیا راهی خلیج فارس میشود
کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، اعلام کرد که روز چهارشنبه راهی خلیج فارس میشود تا با رهبران منطقه دیدار و تلاش کند پس از آتشبس میان ایالات متحده و ایران، بازگشایی دائمی تنگه هرمز تضمین شود.
دفتر نخستوزیری بریتانیا اعلام کرد این سفر با هدف تقویت تلاشهای دیپلماتیک برای حفظ آتشبس و تبدیل آن به توافقی پایدار انجام میشود.
استارمر در بیانیهای گفت از توافق آتشبسی که به گفته او «لحظهای از آرامش» برای منطقه و جهان به همراه داشته استقبال میکند و تأکید کرد که بریتانیا همراه با شرکای خود برای حفظ این آتشبس و بازگشایی تنگه هرمز تلاش خواهد کرد.
نخستوزیر بریتانیا پیشتر به دلیل عدم حمایت از حملات آمریکا و اسرائیل به ایران با انتقاد دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، روبهرو شده بود. او در عین حال میزبان نشستهای چندملیتی درباره نحوه حمایت متحدان از بازگشایی این گذرگاه کلیدی برای تجارت نفت و گاز بوده است.
در بیانیه دولت بریتانیا آمده است که استارمر در این سفر درباره راههای «حمایت و حفظ آتشبس» با هدف دستیابی به راهحلی پایدار برای این درگیری و حفاظت از اقتصاد بریتانیا و اقتصاد جهانی گفتوگو خواهد کرد.
این سفر پیش از اعلام آتشبس برنامهریزی شده بود.
ترامپ: آمریکا برای مدیریت رفتوآمد کشتیها در تنگه هرمز کمک میکند
دونالد ترامپ، در پی اعلام آتشبس در جنگ با ایران، اعلام کرد آمریکا برای «مدیریت ترافیک انباشتهشده در تنگه هرمز کمک خواهد کرد و اقدامات مثبت زیادی انجام خواهد شد.»
رئیسجمهور آمریکا، صبح چهارشنبه ۱۹ فروردین با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی تروث سوشیال، اعلام آتشبس را «روزی بزرگ برای صلح جهانی» خواند و نوشت: «ایران میخواهد این اتفاق بیفتد، آنها بهاندازهٔ کافی خسته شدهاند. دیگران هم همینطور.»
آقای ترامپ در ادامهٔ پیامش از کمک ایالات متحده به مدیریت ازدحام ترافیک کشتیها در تنگه هرمز خبر داد و افزود: «اقدامات مثبت زیادی انجام خواهد شد! پول زیادی به دست خواهد آمد. ایران میتواند روند بازسازی را آغاز کند.»
او در عین حال تأکید کرد که آمریکا انواع مختلفی از تدارکات را فراهم خواهد کرد و در منطقه حضور خواهد داشت تا مطمئن حاصل شود که همهچیز بهخوبی پیش میرود.
توافق آتشبس کمتر از دو ساعت پیش از پایان ضربالاجل تعیینشده از سوی ترامپ برای بازگشایی تنگه هرمز از سوی ایران یا مواجهه با حمله به زیرساختهای غیرنظامی حاصل شد.
در همین حال، مقامهای ایرانی نیز اعلام کردند که عبور امن کشتیها از تنگه هرمز از سر گرفته میشود؛ هرچند جزئیاتی از این روند هنوز منتشر نشده است.
این گذرگاه حیاتی انتقال نفت و گاز مایع در طول جنگ توسط ایران عملاً مسدود و موجب افزایش قیمت نفت و فرآوردههای مرتبط در بازارهای جهانی شد.
توقف موقت درگیریها و بازگشایی تنگه هرمز میتواند به صادرکنندگان خاورمیانه امکان دهد مقادیر قابلتوجهی نفت را که از زمان آغاز تنشها در خلیج فارس انباشته شده، به بازارهای جهانی ارسال کنند.
بر اساس دادههای شرکت تحلیلی «کلپر»، در حال حاضر حدود ۱۳۰ میلیون بشکه نفت خام و ۴۶ میلیون بشکه فرآوردههای نفتی روی نزدیک به ۲۰۰ نفتکش در این منطقه در انتظار انتقال هستند.
انتشار جزئیاتی از طرح ۱۰مادهای ایران که مبنای آتشبس قرار گرفت
دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا، در متن پیامی که بامداد چهارشنبه در مورد توافق آتشبس موقت با ایران منتشر کرد، نوشت: «ما پیشنهادی ۱۰مادهای از سوی ایران دریافت کردهایم و بر این باوریم که این پیشنهاد، مبنایی اجرایی برای مذاکره فراهم میکند.»
او افزود: «تقریباً بر سر تمامی موارد مختلف مورد اختلاف در گذشته میان ایالات متحده و ایران توافق شده است، اما این مهلت دو هفتهای اجازه میدهد تا توافق نهایی و قطعی شود.»
ساعاتی بعد، خبرگزاری فارس «به نقل از یک منبع آگاه» جزئیات این طرح ۱۰ بندی پیشنهادی جمهوری اسلامی ایران را منتشر کرد. فارس نوشت، این طرح که چارچوب نهایی توقف درگیریها را تعیین میکند، شامل مفادی است که محورهای مهم آن موارد زیر است:
«۱. توقف کامل هرگونه تجاوز به ایران و گروههای مقاومت همپیمان.
۲. خروج نیروهای رزمی آمریکا از منطقه، ممنوعیت هرگونه حمله از پایگاهها به ایران و خودداری از اتخاذ آرایش رزمی.
۳. عبور محدود روزانۀ کشتی از تنگۀ هرمز به مدت دو هفته، تحت عنوان پروتکل عبور امن تحت نظارت و قواعد مشخص این کشور
۴. لغو کلیه تحریمهای اولیه، ثانویه و تحریمهای سازمان ملل.
۵. تأمین خسارات ایران با ایجاد صندوق سرمایهگذاری و مالی.
۶. تعهد ایران مبنی بر عدم ساخت سلاح هستهای.
۷. پذیرش حق غنیسازی ایران توسط آمریکا و مذاکره درباره سطح غنیسازی.
۸. موافقت ایران برای مذاکره دربارۀ پیمانهای صلح دوجانبه و چندجانبه با کشورهای منطقه در راستای منافع خود.
۹. تسری عدم تجاوز به همه متجاوزین علیه تمام گروههای مقاومت.
۱۰. خاتمهیافتن همه قطعنامههای شورای حکام و شورای امنیت و تصویب همه تعهدات در قطعنامه رسمی سازمان ملل»
طرف آمریکایی هنوز متن کامل مفادی را که با آن برای آتشبس موقت با جمهوری اسلامی موافقت کرده، منتشر نکرده است.
ایران پیش از این یک طرح ۱۵مادهای آمریکا برای آتشبس را رد کرده بود. به گزارش سیانان به نقل از دو منبع منطقهای، پیشنهاد ۱۵بندیِ ارائهشده از سوی دولت ترامپ شامل محدودیتهایی بر توان دفاعی تهران، توقف حمایت از نیروهای نیابتی، و بهرسمیت شناختن حق موجودیت اسرائیل میشد.
محاکمه پنج نوجوان در سوئد به اتهام تلاش برای قتل یک پژوهشگر ایرانی
دادگاهی در سوئد روز چهارشنبه رسیدگی به پرونده پنج نوجوان را به اتهام تلاش برای قتل آروین خشنود، پژوهشگر ایرانی و از حامیان رضا پهلوی، فرزند آخرین شاه ایران، آغاز کرد.
به گزارش خبرگزاری فرانسه، دادستانی سوئد اعلام کرده یکی از متهمان که در زمان حادثه ۱۶ سال داشته، با دریافت وعده پول از سوی دیگران، قصد حمله با چاقو به خانه این پژوهشگر در شهر مالمو را داشته است. این حمله در سپتامبر ۲۰۲۵ ناکام ماند.
سه نفر از متهمان با اتهام تلاش برای قتل و دو نفر دیگر با اتهام معاونت در این اقدام روبهرو هستند. دادستان این پرونده گفته این اقدام نمونهای از «جرم سفارشی» است که در آن نوجوانان از طریق شبکههای اجتماعی برای انجام عملیات خشونتآمیز جذب میشوند.
آروین خشنود در گفتوگو با رسانههای سوئدی گفته است این حمله احتمالاً از سوی یک شبکه جنایی و به دستور مقامهای ایرانی سازماندهی شده، ادعایی که تهران آن را رد کرده است.
سازمان امنیت سوئد نیز پیشتر ایران را یکی از تهدیدهای اصلی امنیت این کشور دانسته و تهران را به استفاده از باندهای تبهکار برای حمله به مخالفان و اهداف خارجی متهم کرده است.
اسرائیل از تعلیق حمله به ایران حمایت کرد؛ لبنان خارج از آتشبس
اسرائیل روز چهارشنبه اعلام کرد از تصمیم دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، برای تعلیق دو هفتهای بمباران ایران در چارچوب یک توافق آتشبس حمایت میکند، مشروط بر آنکه تهران تنگه مهم هرمز را بازگشایی کند.
در بیانیۀ تازۀ دفتر بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، آمده است: «اسرائیل از تصمیم رئیسجمهور ترامپ برای تعلیق حملات علیه ایران به مدت دو هفته حمایت میکند، مشروط به آنکه ایران فوراً تنگهها را باز کرده و تمامی حملات علیه آمریکا، اسرائیل و کشورهای منطقه را متوقف کند.»
در ادامه این بیانیه تأکید شده است: «اسرائیل همچنین از تلاش آمریکا برای اطمینان از اینکه ایران دیگر تهدیدی هستهای، موشکی و تروریستی برای آمریکا، اسرائیل، همسایگان عرب ایران و جهان نباشد، حمایت میکند.»
به نوشته رسانههای اسرائیلی، بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، روز چهارشنبه اعلام کرد این کشور از تصمیم دونالد ترامپ برای تعلیق دو هفتهای حملات به ایران حمایت میکند، اما تأکید کرد که این آتشبس شامل لبنان نمیشود.
این اظهارات درباره موضوع لبنان درحالی منتشر میشود که شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان، که میانجیگری مذاکرات را بر عهده داشته است، بامداد چهارشنبه گفت: «خرسندم اعلام کنم که جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحدۀ آمریکا، به همراه متحدانشان، با آتشبسی فوری در همه جا، از جمله لبنان و دیگر نقاط، موافقت کردهاند که از همین لحظه اجرایی است.»
روز چهارشنبه در حمله هوایی اسرائیل به شهر صیدا در جنوب لبنان، دستکم هشت نفر کشته و ۲۲ نفر زخمی شدند. به گفته وزارت بهداشت لبنان، این حمله منطقهای ساحلی را هدف قرار داده است.
ترامپ: توافق با ایران «پیروزی مطلق و تمامعیار» برای ایالات متحده است
دونالد ترامپ روز سهشنبه به خبرگزاری فرانسه گفت که ایالات متحده پس از موافقت با یک توافق آتشبس دو هفتهای با ایران، به یک «پیروزی مطلق و تمامعیار» دست یافته است.
رئیسجمهور آمرکای در یک گفتوگوی تلفنی کوتاه، اندکی پس از اعلام این آتشبس، گفت: «پیروزی مطلق و تمامعیار. ۱۰۰ درصد. هیچ شکی در آن نیست.»
رهبر ایالات متحده از پاسخ به این پرسش که آیا در صورت از هم پاشیدن توافق، به تهدیدهای پیشین خود مبنی بر ویران کردن پلها و نیروگاههای ایران بازخواهد گشت یا خیر، خودداری کرد.
ترامپ به خبرگزاری فرانسه گفت: «باید منتظر بمانید و ببینید.»
با این حال، ترامپ اظهار داشت که بر پایه این توافق، موضوع اورانیوم غنیشده ایران «به بهترین شکل حلوفصل» خواهد شد.
سرنوشت اورانیوم یک موضوع کلیدی در جنگی است که رئیسجمهور ایالات متحده گفته هدف از آن، اطمینان از این است که جمهوری اسلامی هرگز نتواند به جنگافزار هستهای دست یابد.
ترامپ بدون ارائه جزئیات درباره اینکه موضوع اورانیوم چه سرنوشتی خواهد داشت، گفت: «آن موضوع به بهترین شکل حلوفصل خواهد شد، وگرنه من به این توافق تن نمیدادم.»
ترامپ همچنین افزود که باور دارد چین به کشاندن ایران به پای میز مذاکره برای پذیرش توافق آتشبس دو هفتهای کمک کرده است.
قرار است رئیسجمهور ایالات متحده در ماه مه برای دیدار با همتای چینی خود، شی جینپینگ، به پکن سفر کند.
ترامپ در پاسخ به این پرسش که آیا پکن در متقاعد کردن همپیمان کلیدی خود، تهران، برای مذاکره بر سر آتشبس نقشی داشته است یا خیر، گفت: «شنیدهام که بله.»
کارولین لویت، سخنگوی کاخ سفید نیز اعلام کرد آمریکا در عملیات «خشم حماسی» طی ۳۸ روز به اهداف نظامی خود دست یافته و «این موفقیت» زمینه را برای مذاکرات و حرکت بهسوی راهحل دیپلماتیک و صلح فراهم کرده است؛ او همچنین از بازگشایی تنگه هرمز بهعنوان یکی از نتایج این روند نام برد.