زنده جامعه جراحان «تعدی» به کادر درمان در جریان اعتراضات دی‌ماه را تأیید کرد

گزارش خبرگزاری فرانسه حاکی است سرکوب خونبار اعتراضات دی‌ماه در ایران و پیامدهای اقتصادی ناشی از آن شهر وان در شرق ترکیه را نیز با رکود جدی روبه‌رو کرده است.

به نوشته این خبرگزاری، پس از سرکوب شدید معترضان در ایران و قطع اینترنت در هفته‌های پس از اعتراضات، ورود گردشگران و خریداران ایرانی به وان به‌طور چشمگیری کاهش یافته است. اقتصاد این منطقه، به‌گفته فعالان اقتصادی وان، به‌طور سنتی به حضور مسافران ایرانی وابسته بوده است.

فوزی چلیک‌تاش، معاون اتاق بازرگانی وان، به خبرگزاری فرانسه گفته است: «ما برخی از هراس‌انگیزترین کشورهای جهان را درست در کنار خود داریم: عراق، سوریه و ایران. این مسئله توسعه ما را به‌شدت پیچیده می‌کند.»

او همچنین با اشاره به بحران اقتصادی ایران که یکی از زمینه‌های شکل‌گیری اعتراضات دی‌ماه بود، افزود: «وقتی کشوری برای دهه‌ها با محدودیت‌های تجاری روبه‌رو باشد، این پیامدها تنها به داخل ایران محدود نمی‌ماند و استان‌های مرزی ترکیه را نیز در بر می‌گیرد.»

به‌گفتهٔ فعالان صنعت گردشگری وان، در پی سرکوب اعتراضات و قطع اینترنت، برای حدود ۱۰ روز ورود مسافران ایرانی تقریباً متوقف شد و حتی پس از آن نیز شمار بازدیدکنندگان به‌شدت پایین باقی مانده است. امره دگر، رئیس انجمن فعالان گردشگری وان، گفته است «کسانی هم که می‌آمدند، فقط برای اینترنت این‌جا بودند.»

کسبه وان نیز از کاهش شدید فروش خبر داده‌اند. یکی از فروشندگان پوشاک در این شهر گفته است که پیش‌تر مشتریان ایرانی با چمدان‌های پر از لباس به کشورشان بازمی‌گشتند، اما اکنون بازار «بسیار ساکت» شده است.

تنها ساعاتی پیش از آغاز دور جدیدی از مذاکره با ایالات متحده، نیروی هوافضای سپاه پاسداران موشک «خرمشهر ۴» را به‌ عنوان «یکی از پیشرفته‌ترین موشک‌های بالیستیک فراصوت ایران» به نمایش گذاشت.

به نوشته نورنیوز، نزدیک به علی شمخانی، نمایش این موشک در «مراسم رونمایی از یک شهر موشکی جدید وابسته به نیروی هوافضا و با حضور رئیس ستاد کل نیروهای مسلح ایران و فرمانده این نیرو، مجید موسوی، انجام شد».

اقدام تازه سپاه در حالی انجام شد که مذاکرات تازه ایران و آمریکا قرار است تا ساعتی دیگر در مسقط، پایتخت عمان، برگزار شود.

دولت دونالد ترامپ در روزهای اخیر تجهیزات و ادوات نظامی بیشتری به خاورمیانه منتقل کرده است.

کارولین لویت، سخنگوی کاخ سفید، روز پنج‌شنبه ۱۶ بهمن به خبرنگاران گفت که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، مذاکرات روز جمعه میان ایالات متحده و ایران در عمان را زیر نظر دارد تا مشخص شود آیا امکان دستیابی به توافق با ایران وجود دارد یا نه.

او گفت: «در حالی که این مذاکرات در جریان است، مایلم به حکومت ایران یادآوری کنم که رئیس‌جمهور، به‌عنوان فرمانده کل قدرتمندترین ارتش تاریخ جهان، گزینه‌های زیادی در اختیار دارد؛ گزینه‌هایی فراتر از دیپلماسی.»

سخنگوی کاخ سفید در عین حال تصریح کرد: «دیپلماسی رئیس‌جمهور همیشه نخستین گزینه او در برخورد با کشورها در سراسر جهان است؛ چه متحدان ما باشند و چه دشمنان ما.»

او بار دیگر بر موضع ترامپ تأکید کرد و گفت که «توان هسته‌ای صفر» موضوعی است که رئیس‌جمهور «در خواسته‌هایش از ایران کاملاً صریح و روشن» دربارهٔ آن صحبت کرده است.

خانم لویت همچنین خبر داد که استیو ویتکاف و جرد کوشنر به عنوان نمایندگان دولت آمریکا به عمان سفر می‌کنند تا در مذاکره با ایران شرکت کنند و دونالد ترامپ منتظر گزارش آنها از این گفت‌وگو می‌ماند.

این مذاکرات فردا صبح در مسقط، پایتخت عمان، برگزار می‌شود و این در حالی است که ایالات متحده در روزهای اخیر تجهیزات و ادوات نظامی بیشتری به خاورمیانه منتقل کرده است.

جعفر پناهی می‌گوید در حالی‌که ایران همچنان در بهت سرکوب خونین و مرگبار اعتراضات اخیر به‌دست نیروهای امنیتی است، مردم عادی این کشور با خطر «قربانی‌شدن» در مذاکرات روز جمعه جمهوری اسلامی و ایالات متحده مواجه هستند.

این فیلم‌ساز سرشناس مخالف جمهوری اسلامی در گفت‌وگوی خود با خبرگزاری فرانسه که در پاریس انجام شد می‌گوید: «هرآنچه که در مذاکرات جمعه رخ دهد، به‌سود مردم ایران نخواهد بود. مردم ایران نماینده‌ای در این گفت‌وگوها ندارند و منافعشان هرگز در نظر گرفته نمی‌شود».

جعفر پناهی تأکید کرد که «از این رو ممکن است مردم به‌سادگی در این میان قربانی شوند».

این کارگردان سرشناس ۶۵ ساله که چند ماهی است برای حضور فیلم تازه‌اش «یک تصادف ساده» در جشنواره‌های بین‌المللی، در خارج از ایران به‌سر می‌برد، در توضیح موضعش گفت از نظر او گفت‌وگوهای جمعه «مذاکره بین دو کشور نیست. در یک سو ایالات متحده به‌عنوان یک کشور حضور دارد و در سوی دیگر،‌ کسانی هستند که ایران را بر اساس یک ایدئولوژی اداره می‌کنند و تمام تمرکزشان بر ایدئولوژی‌شان است و نه منافع کشور؛‌ چراکه به آن اهمیتی نمی‌دهند».

نظرات جعفر پناهی منعکس‌کنندۀ‌ نگرانی افرادی است که معتقدند گفت‌وگوهای روز جمعه آمریکا و جمهوری اسلامی ممکن است به تقویت جایگاه علی خامنه‌ای و مشروعیت‌بخشی به حکومت او منجر شود.

عباس عراقچی وزیر خارجۀ‌ جمهوری اسلامی، پنجشنبه‌شب ۱۶ بهمن‌ماه برای شرکت در مذاکرات هسته‌ای با ایالات متحده راهی عمان شد.

این مذاکرات قرار است صبح جمعه در مسقط پایتخت عمان برگزار شود.

پیشتر اعلام شده بود که در آستانۀ نشست جمعه، استیو ویتکاف و جرد کوشنر نمایندۀ ویژه و داماد دونالد ترامپ رئیس‌جمهور ایالات متحده هم برای رایزنی با مقام‌های قطری وارد دوحه پایتخت این کشور شده‌اند و از آنجا به مسقط سفر خواهند کرد.

در همین حال اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت خارجۀ جمهوری اسلامی، با صدور بیانیه‌ای، از «مسئولیت جمهوری اسلامی برای از دست ندادن فرصت‌های دیپلماتیک در راستای منافع ملی ایران و تضمین صلح و ثبات منطقه‌ای» نوشت.

او ابراز امیدواری کرد که طرف آمریکایی هم با «مسئولیت، واقع‌بینی و جدیت» در مذاکرات جمعه حاضر شود.

فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا، سنتکام، با انتشار ویدئویی از فعالیت نیروهای دریایی ایالات متحده در عرشۀ ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن اعلام کرد آنچه به‌نظر «رفت‌وآمدی شلوغ و تصادفی» از جت‌ها و خدمه می‌آید، در واقع بخشی از عملیات هماهنگ برای پرواز و بازگرداندن ایمن جنگنده‌هاست.

سنتکام تأکید کرد که ملوانان این ناو برای انجام مأموریت‌های پروازی به‌صورت گروهی آموزش دیده‌اند.

انتشار این ویدئو در حالی است که تنش‌ها میان تهران و واشینگتن در آستانه مذاکرات برنامه‌ریزی‌شده میان نمایندگان دو کشور افزایش یافته است.

رسانه‌های نزدیک به حکومت ایران روز پنجشنبه ۱۶ بهمن اعلام کردند علی شمخانی به عنوان دبیر «شورای دفاع» منصوب شده است.

او که سال‌ها دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران بود، با حکم مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور و رئیس این شورا، این سمت را برعهده گرفته است.

بعد از انتشار این خبر، معاون ارتباطات و اطلاع رسانی دفتر رئیس‌جمهور ایران، اعلام کرد این حکم جدید نیست. مهدی طباطبایی در شبکه ایکس نوشت که «ضرورتی» برای انتشار این حکم نبوده است.

اعلام انتصاب علی شمخانی به عنوان دبیر شورای دفاع در حالی است که در آستانه مذاکره میان ایران و آمریکا، تنش میان دو کشور بالا گرفته و رئیس‌جمهور ایالات متحده چند بار اعلام کرده ناوگان بزرگ دریایی این کشور به سمت ایران حرکت کرده است.

شورای دفاع بعد از جنگ ۱۲ روزه ایران و اسرائیل، در مرداد ماه امسال تأسیس و وظیفه آن بررسی «طرح‌های دفاعی و ارتقای توانمندی‌های نیروهای مسلح» اعلام شد.

ریاست این نهاد که زیر نظر شورای عالی امنیت ملی فعالیت می‌کند، برعهده رئیس‌جمهور اسلامی ایران است.

شورای دفاع روز ۱۶ دی و در پی هشدارهای رئیس‌جمهور آمریکا به جمهوری اسلامی درباره واکنش احتمالی به کشتن معترضان، با صدور بیانیه‌ای تهدید کرد که ایران در چارچوب «دفاع مشروع»، خود را «محدود به واکنش پس از اقدام» نمی‌داند.

رئیس‌جمهوری آمریکا در طول ده روز اول اعتراضات ایران دو بار به صراحت هشدار داد که اگر مقام‌های جمهوری اسلامی معترضان مسالمت‌جو را به‌قتل برساند، واشینگتن «ضربۀ سختی به تهران وارد خواهد کرد».

بیشتر در این باره:

شورای دفاع می‌گوید در صورت ادامۀ تهدیدهای «دشمنان»، منتظر اقدام آن‌ها نمی‌ماند

دونالد ترامپ در آستانه برگزاری مذاکرات روز جمعه نمایندگان جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده اعلام کرد ایران برای اجتناب از ضربه آمریکا تن به مذاکره داده است.

رئیس‌جمهور آمریکا روز پنجشنبه ۱۶ بهمن در واشینگتن گفت: «آنها (ایران) مذاکره می‌کنند چون نمی‌خواهند از ما ضربه بخورند. نمی‌خواهند ما به آنها ضربه بزنیم.»

او بار دیگر تکرار کرد ناوگان بزرگ آمریکا به سمت ایران می‌رود.

آقای ترامپ در روزهای اخیر چند بار خواستار آن شده که تهران با واشینگتن به توافق برسد.

او روز چهارشنبه در گفت‌وگو با شبکه ان‌بی‌سی نیوز و در پاسخ به این پرسش که آیا رهبر جمهوری اسلامی باید نگران باشد، گفت: «می‌گویم بله، او باید خیلی نگران باشد، قطعاً باید نگران باشد. همان‌طور که می‌دانید، آن‌ها در حال مذاکره با ما هستند.»

۴۸ وکیل پایه یک دادگستری با انتشار بیانیه‌ای که روز پنجشنبه ۱۶ بهمن منتشر شد، از نحوه رسیدگی به اتهامات بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه انتقاد کرده‌اند و هشدار داده‌اند تداوم این روند باعث بی‌اعتباری بیش از پیش نهاد قانون می‌شود.

آنها با اشاره به کشته شدن هزاران نفر در جریان اعتراضات خواستار رعایت حقوق بازداشت‌شدگان شده‌اند و گفته‌اند: «حقوق دفاعی متهمان هرگز نباید تحت تأثیر تسریع در رسیدگی، فشارهای سیاسی ـ امنیتی و یا تفاسیر موسع و فراقانونی قرار گیرند.»

این بیانیه علاوه بر «سلب حق دفاع وکیل مستقل»، سایر ایرادات خود به روند رسیدگی به پرونده بازداشت‌شدگان توسط قوه قضائیه را این‌گونه برشمرده‌اند: «دادرسی‌های شتاب‌زده، گزارش‌های یکسان ضابطین و تفهیم اتهام‌های مشابه که حتی بعضاً منجر به صدور آرای یکسان و پراشتباه در شعب دادسرا و دادگاه شده است، هدایت پرونده‌ها به شعب معدود و خاص، جلسات دادرسی چنددقیقه‌ای، محدودیت اطلاع‌رسانی و پاسخ‌گویی به خانواده‌ها، محدودیت مراجعه خانواده‌ها به مرجع رسیدگی، پخش اعترافات تلویزیونی غیرقانونی، محدودیت و یا ممنوعیت غیرقانونی در اخذ وکالت از بازداشت‌شدگان، صدور قرارهای بازداشتِ نامتناسب با محتوای پرونده یا قرارهای منجر به بازداشت، محدودیت تماس و ملاقات و عدم اجرای قرار وثیقه به بهانه‌های مختلف، ازدحام شدید جمعیت زندان‌ها، شیوع بیماری و عدم رسیدگی شایسته به وضعیت سلامتی و درمانی زندانیان.»

این وکلای دادگستری همچنین از گزارش‌های مکرر مبنی بر «اعمال برخوردهای خشن، اخذ اقرار تحت فشار و نگهداری بازداشت‌شدگان در سلول انفرادی» ابراز نگرانی کرده‌اند.

این در حالی است که سازمان حقوق بشر ایران نیز روز چهارشنبه با توجه به سابقۀ طولانی صدور احکام اعدام بر پایۀ اعترافات اجباری در جمهوری اسلامی، نسبت به خطر اعدام و کشتارهای «فراقضایی» معترضان هشدار داد.

مهران احمدی، بازیگر تئاتر و سینما، با انتشار ویدئویی در اینستاگرام به سخنان اخیر محمدحسین مهدویان، کارگردانی که در جشنواره فیلم فجر بازیگران سینما را «یک مشت ستارۀ ترسو» خوانده بود، واکنش نشان داد.

آقای احمدی در این ویدئو با اشاره به پشتوانه‌های حکومتی محمدحسین مهدویان خطاب به او می‌گوید: «حق نداری به مایی که برادرها، خواهرها و بچه‌هامون در خیابان‌های همین شهر و همین کشور در خون خود غلتیدند و عزاداریم، برچسب ترسو بزنی. ما ترسو نیستیم، ما عزاداریم و وارد جشن‌واره نمی‌شویم.»

محمدحسین مهدویان، که ساخت فیلم‌هایی برای سازمان اوج وابسته به سپاه پاسداران را در کارنامه دارد، در جشنواره فجر در توضیح استفاده نکردن از ستاره‌های سینما در فیلم اخیر خود بازیگران شناخته‌شده سینما را «یک مشت ستارۀ ترسو» خوانده بود که به‌گفتهٔ او «حاضر نیستند در کنار فیلم‌شان بایستند.»