گارد ساحلی هند اعلام کرد که سه نفتکش مرتبط با «یک شبکهٔ بینالمللی قاچاق نفت» را در جریان عملیاتی در دریای عرب توقیف کرده است؛ اقدامی که در بحبوحهٔ تشدید فشارهای آمریکا بر صادرات نفت ایران و افزایش تنشهای منطقهای صورت میگیرد.
شرکت ردیابی کشتیرانی «تانکر ترکرز» خبر میدهد که هر سه شناور توقیفشده مشمول تحریمهای آمریکا هستند. این شرکت آنها را «ال جفزیا» با نام پیشین «چیلترن»، «اسفالت استار» و «استلار روبی» معرفی کرده که با پرچمها و هویتهای جعلی یا متغیر، از جمله پرچم نیکاراگوئه، مالی و ایران، فعالیت میکردهاند.
شرکت اطلاعات کالا، کپلر، نیز خبر میدهد که این سه شناور در سال ۲۰۲۵ از سوی دفتر کنترل داراییهای خارجی وزارت خزانهداری آمریکا، اوفک، به دلیل مشارکت در حمل نفت تحریمشدهٔ ایران در فهرست سیاه قرار گرفته بودند.
برخی رسانههای داخلی ایران نظیر «رکنا» و «تابناک» نیز این سه نفتکش را «ایرانی» یا مرتبط با ایران گزارش کردهاند.
به گفتهٔ گارد ساحلی هند، این سه شناور حدود ۱۰۰ مایل دریایی در غرب بمبئی و در آبهای بینالمللی، پس از ردیابی الگوهای حرکتی و تحلیل دادههای الکترونیکی، متوقف شدند.
مقامهای هندی میگویند بازرسیهای میدانی، بررسی دادههای ناوبری و بازجویی از خدمه نشان میدهد که این کشتیها بخشی از «شبکهٔ بینالمللی قاچاق نفت» هستند که از انتقال نفت در وسط دریا برای دور زدن تحریمها و پنهانسازی منشأ محمولهها استفاده میکردند.
گارد ساحلی هند در پیامی که ۱۸ بهمن در این باره منتشر کرده نوشت: «این شبکه با سوءاستفاده از انتقال نفت در وسط دریا و در آبهای بینالمللی، نفت ارزان را از مناطق درگیر بحران به نفتکشهای موتوری منتقل میکرد و با این روش از پرداخت عوارض و حقوق متعلقه به کشورهای ساحلی میگریخت.»
این سه نفتکش اکنون برای پیگیریهای حقوقی به بندری در سواحل غربی هند منتقل شدهاند.
به نوشته رسانههای هندی، گزارشها حاکی است که این کشتیها با استفادهٔ گسترده از جعل دادههای سامانه شناسایی خودکار، مسیرهایی را طی میکردند که مناطق شناختهشدهٔ انتقال نفت ایران در نزدیکی بصره و خورفکان را به بنادر غربی هند متصل میکرد.
توقیف این نفتکشها همزمان با اعلام بستهٔ تازهای از تحریمهای آمریکا علیه صادرات نفت ایران صورت میگیرد.
واشینگتن روز ۱۸ بهمن از اعمال تحریمهای جدید علیه ۱۴ کشتی با پرچم کشورهایی از جمله ترکیه، هند و امارات متحده عربی خبر داد. پیشتر نیز دونالد ترامپ اعلام کرده بود هر کشوری که با جمهوری اسلامی ایران دادوستد کند، مشمول تعرفهٔ ۲۵ درصدی در تجارت با آمریکا خواهد شد.
تحولات اخیر همچنین بر روابط اقتصادی دهلینو و تهران سایه انداخته است. هند و آمریکا بهتازگی یک توافق تجاری امضا کردهاند که واشینگتن تعرفهٔ ۲۵ درصدی پیشین علیه هند را لغو کرد، مشروط به اینکه دهلینو خرید نفت روسیه را افزایش ندهد.
در این میان، وزیر بازرگانی هند گفته است واردات نفت و گاز از آمریکا در راستای منافع راهبردی این کشور و تنوعبخشی به منابع انرژی انجام میشود. با این حال، مقامهای کاخ سفید از اقدام اجرایی برای «پایش» واردات نفت هند خبر دادهاند؛ اقدامی که برخی تحلیلگران آن را نوعی فشار اقتصادی توصیف کردهاند.
در ارتباط با پروژههای مشترک تهران و دهلینو، سفیر ایران در هند اعلام کرده که هنوز تصمیم روشنی دربارهٔ آینده بندر چابهار به طرف هندی ابلاغ نشده است. همچنین در بودجه سال ۲۰۲۶ هند، که اوایل فوریه منتشر شد، هیچ اعتباری برای این پروژه در نظر گرفته نشده است.
بیشتر در این باره: پالایشگاههای هند خرید نفت از روسیه را «متوقف کردهاند» بیشتر در این باره: آمریکا همزمان با مذاکرات، تحریمهای جدیدی را علیه «ناوگان سایۀ» ایران وضع کرد