دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز پنجشنبه سوم اردیبهشت اعلام کرد به نیروهای نظامی این کشور دستور داده همه قایقهای مینگذار ایران در تنگه هرمز را هدف قرار دهند و نابود کنند.
او با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی خود، تروث سوشال، نوشت: «من به نیروی دریایی ایالات متحده دستور دادهام هر قایقی را... که در حال مینگذاری در آبهای تنگه هرمز است، هدف قرار داده و نابود کند. هیچگونه تردیدی نباید وجود داشته باشد.»
او یادآوری کرده که «تمام کشتیهای نیروی دریایی آنها (ایران)، هر ۱۵۹ فروند، در کف دریا هستند».
ترامپ همچنین خبر داد که ایالات متحده در حال پاکسازی این آبراه است: «مینروبهای ما همین حالا در حال پاکسازی تنگه هستند. بدینوسیله دستور میدهم این فعالیت ادامه یابد، اما در سطحی سه برابر!»
این در حالی است که وزارت دفاع آمریکا ساعتی پیش گزارش روزنامه واشینگتن پست را که مدعی شده بود این نهاد برآورد کرده پاکسازی کامل تنگه هرمز از مینهای کارگذاشتهشده توسط ایران ممکن است شش ماه طول بکشد، «گزینشی و نادرست» توصیف کرد.
روزنامه واشینگتنپست روز چهارشنبه دوم اردیبهشت گزارش داده بود که پنتاگون این برآورد ششماهه را در یک جلسه محرمانه برای اعضای کمیته نیروهای مسلح مجلس نمایندگان آمریکا مطرح کرده است؛ این گزارش به نقل از سه مقام ناشناس آگاه از این نشست منتشر شده بود.
شان پارنل، سخنگوی ارشد پنتاگون، در واکنش به این گزارش به خبرگزاری فرانسه گفت: «گزینشِ اطلاعات درزکرده، که بخش زیادی از آن نادرست است، از یک جلسه محرمانه و غیرعلنی، نمونهای از روزنامهنگاری ناصادق است.»
او در گفتوگو با خبرگزاری فرانسه افزود: «یک ارزیابی لزوماً به معنای قابل اتکا بودن آن نیست، و بسته ماندن ششماهه تنگه هرمز غیرممکن و برای یک وزیر کاملاً غیرقابلقبول است.»
اظهارات ترامپ درباره «تندروها» و «میانهروها» در ایران
دونالد ترامپ دقایقی بعد با انتشار پیام دیگری تأکید کرد که ایالات متحده «کنترل کامل» تنگه هرمز را در دست دارد.
او افزود: «هیچ کشتیای نمیتواند بدون تأیید نیروی دریایی ایالات متحده وارد یا خارج شود. این تنگه «کاملاً بسته شده»، تا زمانی که ایران بتواند به یک توافق برسد.»
رئیسجمهور آمریکا همچنین به وضعیت داخل ایران اشاره کرد و گفت که این کشور «در تعیین اینکه رهبرش چه کسی است با مشکل بسیار بزرگی روبهرو شده است».
ترامپ اعلام کرد که در ایران «تندروها» که به گفته او «در میدان نبرد در حال شکست خوردن هستند»، با «میانهروها» که به گفته او «اصلاً هم چندان میانهرو نیستند اما در حال کسب احترام هستند» در یک درگیری داخلی هستند و این درگیری «کاملاً دیوانهکننده است».
او شامگاه سهشنبه و ساعاتی قبل از به پایان رسیدن آتشبس دو هفتهای گفت که این آتشبس را تمدید میکند تا مقامهای ایرانی به «یک طرح واحد و یکپارچه» برای توافق با آمریکا دست یابند.
اظهارنظر رئیسجمهور آمریکا با واکنش مقامهای ارشد ایرانی مواجه شد و روسای سه قوه جمهوری اسلامی ساعاتی بعد با انتشار پیام یکسانی در شبکه اجتماعی ایکس تلویحا اظهارات دونالد ترامپ درباره وجود دو جریان مختلف «تندرو» و «میانهرو» را رد کردند.
در این متن که در حسابهای کاربری مسعود پزشکیان، رئیس جمهور، محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، و غلامحسین محسنی اژهای، رئیس قوه قضائیه، منتشر شد، گفته شده که «در ایران ما تندرو و میانهرو وجود ندارد» و ادعا شده همه در حال «تبعیت» از رهبر جمهوری اسلامی برای «پشیمان» کردن «متجاوز» هستند.
این متن سپس در حساب برخی دیگر از مسئولان و نهادهای حکومت ایران نیز منتشر شد.
برای رسیدن به توافق «شتابی در کار نیست»
دونالد ترامپ شامگاه پنجشنبه نیز اعلام کرد که برای رسیدن به توافق با ایران برای پایان دادن به جنگ دچار اضطراب نیست و در عوض وقت برای حکومت تهران در حال تمام شدن است.
او تأکید کرد که «توافق تنها زمانی انجام خواهد شد که مناسب و به نفع ایالات متحده آمریکا، متحدان ما و در واقع بقیه جهان باشد.»
رئیسجمهور ایالات متحده بامداد پنجشنبه نیز تصریح کرده بود که پس از متوقف شدن مذاکرات در ۲۳ فروردین، هیچ «فشار زمانی» دربارهٔ آتشبس یا توافق بر سر تاریخی تازه برای گفتوگوها با ایران وجود ندارد.
ترامپ در گفتوگو با شبکه فاکس نیوز، یک روز پس از تمدید نامحدود آتشبس با ایران، تأیید کرد که گزارشهای منتشر شده دربارهٔ «فرصت ۳ تا ۵ روزه» برای این تمدید، «نادرست» بوده است.
رئیسجمهور آمریکا همچنین دربارهٔ کشتیهایی که روز چهارشنبه در تنگۀ هرمز هدف شلیک قرار گرفته یا توسط ایران توقیف شدند، اظهار نظر کرد. ترامپ گفت: «آنها کشتیهای ایالات متحده نبودند» و افزود که اوضاع را زیر نظر خواهد داشت.
ترامپ در بحث پیرامون زمان پایان یافتن جنگ گفت که «چارچوب زمانی» مشخصی وجود ندارد و شتابی در کار نیست.
ترامپ اظهار داشت: «مردم میگویند من میخواهم به خاطر انتخابات میاندورهای آن را پایان دهم، که درست نیست.» او افزود که دولت او میخواهد «یک توافق خوب برای مردم آمریکا به دست آورد.»
ترامپ همچنین گفت که وزیر امور خارجه ایران، عباس عراقچی، مرد هوشمندی است و انتظار دارد که «زمان آغاز دوبارهٔ گفتوگوها، او همچنان در آن جایگاه باشد.»
«وقتی آن چاهها از کار بیفتند، گاهی برای همیشه از بین میروند»
ترامپ دربارهٔ حکومت ایران گفت: «محاصره حتی بیش از بمباران آنها را میترساند. آنها سالها بمباران شدهاند، اما از محاصره بیزارند.»
ترامپ اضافه کرد: «وقتی آن چاهها از کار بیفتند، گاهی برای همیشه از بین میروند.»
اسکات بِسِنت، وزیر خزانهداری آمریکا، روز سهشنبه اعلام کرد که نیروی دریایی آمریکا به محاصره بنادر ایران ادامه خواهد داد و این اقدام مستقیماً منابع اصلی درآمدی جمهوری اسلامی را هدف قرار میدهد.
او در پیامی در شبکهٔ اجتماعی ایکس نوشت: با ادامه این محاصره، «ظرف چند روز، مخازن جزیرۀ خارک پر خواهند شد و چاههای نفتِ آسیبپذیر ایران از مدار تولید خارج میشوند».
حدود ۹۰ درصد صادرات نفت ایران از پایانهٔ جزیرهٔ خارک صورت میگیرد و به گفتۀ اسکات بسنت، پر شدن ظرفیت در این پایانه، میتواند به توقف اجباری تولید در چاههای نفتی ایران منجر شود.
اظهارات تازه دونالد ترامپ در مورد اینکه «وقتی آن چاهها از کار بیفتند، گاهی برای همیشه از بین میروند» میتواند به مسائل فنی مربوط به آسیب دیدن چاههای نفت، درپی توقف عملیات استخراج از آنها، اشاره داشته باشد.