ایالات متحده آمریکا روز جمعه سوم بهمنماه ۹ شناور و ۸ شرکت خدمات دریایی مرتبط با ایران را به فهرست تحریمها افزود.
بر اساس بیانیۀ وزارت خزانهداری آمریکا، این ۹ شناور، بخشی از «ناوگان سایه» برای دور زدن تحریمهای بینالمللی علیه جمهوری اسلامی هستند و در راستای سیاست کاخ سفید برای افزایش فشار بر تهران، بهدلیل «کشتار اخیر معترضان مسالمتجو» تحت تحریم قرار گرفتهاند.
در ابتدای بیانیۀ وزارت خزانهداری آمریکا تأکید شده که دلیل تحریمهای تازه، «سرکوب مرگبار و ظالمانۀ معترضان مسالمتجو بهدست جمهوری اسلامی و همچنین قطع کامل دسترسی به اینترنت، با هدف مخفی کردن ابعاد آزار مردم ایران» بوده است.
بر اساس بیانیۀ وزارت خزانهداری ایالات متحده، این ۹ شناور و شرکتهای مدیریت یا مالک آنها، که در کشورهای مختلفی مستقر هستند، در مجموع محمولههای نفت و فراوردههای نفتی ایران به ارزش «صدها میلیون دلار» را به بازارهای خارجی منتقل کردهاند.
اسکات بسِنت، وزیر خزانهداری آمریکا در این بیانیه گفته: «تحریمهای امروز، بخشی حساس از سازوکار ایران برای تولید منابع مالی مورد نیاز تهران که جهت سرکوب مردم خودش بهکار میگیرد را هدف قرار میدهد.»
در ادامه بیانیه بسنت آمده که: «همچون گذشته، خزانهداری به ردیابی دهها میلیون دلاری که رژیم ایران دزدیده و به سختی تلاش میکند که به بانکهایی در خارج از ایران منتقل کند، ادامه خواهد داد».
اصطلاح «ناوگان سایه» یا «ناوگان اشباح» به نفتکشهایی اطلاق میشود که نفت کشورهای تحت تحریم را جابجا میکنند. این نفتکشها عموماً قدیمی و کهنه، با مالکیت مبهم و فاقد پوشش بیمۀ مطابق با استانداردهای بینالمللی و مورد قبول بسیاری از بنادر و شرکتهای نفتی هستند.
بر اساس بیانیه وزارت خزانهداری ایالات متحده، شناورها و شرکتهایی که از امروز به فهرست تحریمها افزوده شدند، عبارتند از:
- نفتکش «سی بِرد»، تحت مدیریت شرکت «هورایزِن هاروِست شیپینگ» مستقر در امارات متحده عربی، که با پرچم پالائو تردد کرده و «صدها هزار بشکه میعانات گازی و گاز مایع ایران را به شرق آسیا، جیبوتی و امارات منتقل کرده است.
- نفتکش «اوُن» متعلق و تحت مدیریت شرکت «آیات» مستقر در هند، که تحت پرچم کومور، چندین محموله گاز مایع فشرده ایران را به پاکستان و بنگلادش منتقل کرده است.
- نفتکش «الدیاب ۲»، متعلق و به مدیریت شرکت عمانی «بلک استون»، که با پرچم پالائو محمولههای میعانات گازی ایران را به پاکستان و سومالی منتقل کرده است.
- نفتکش «سیسِاریا» متعلق به شرکت «خدمات گالِرَن» ثبت شده در سیشِل، که با پرچم پالائو از اواخر سال گذشته میلادی «میلیونهابشکه نفت خام ایران را به شرق آسیا برده است»
- کشتی «لانجِویتی ۷» تحت مدیریت و مالکیت شرکت «کشتیرانی لانجویتی» مستقر در جزایر مارشال، که با پرچم نامشخص تردد کرده و «صدها هزار بشکه میعانات ایران را که در میانه دریا از کشتیهای دیگر دریافت میکرده، جابجا کرده است». این کشتی در سال ۲۰۲۲ هم چندین محموله متانول ایران را حمل کرده بود. این شناور از سال ۲۰۲۰ در ناوگان سایه ایران فعال بوده و محصولات پتروشیمی ایران را به شرق آسیا حمل میکرده است.
- کشتی «ایستِرن هیرو» متعلق به شرکت «اودیسه» ثبتشده در جزایر مارشال، که با پرچم پالائو تردد کرده و در سال گذشته «صدها هزار بشکه از نفت کوره با غلظت بالای گوگرد ایران را حمل کرده است».
- کشتی «آکوا اسپیریت» متعلق به شرکت لیبریایی «بِناویل» که با پرچم پاناما «صدها هزار بشکه محصولات نفتی ایران از جمله از جمله گاز مایع را به پاکستان و سایر مقاصد منتقل کرده است».
- دو کشتی «شیرون ۵» و «کیل»، هر دو متعلق و تحت مدیریت شرکت «ترِید بریج گلوبال» مستقر در جزایر مارشال، که با پرچم کومور «صدها هزار بشکه قیر ایران را حمل کردهاند».
به گفتۀ گروههای حقوق بشری، در جریان سرکوب سهمگین و مرگبار اعتراضات اخیر در ایران، هزاران تن از جمله عابران، کودکان و کسبه کشته شدند؛ برخوردی که به گفته این فعالان، «خشونتبارترین سرکوب، از زمان پیروزی انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۷» بهشمار میآید.
دونالد ترامپ بارها تهدید کرده که علیه جمهوری اسلامی دست به اقدام نظامی خواهد زد؛ اما از هفتۀ پیش و در پی فروکشکردن نسبی اعتراضات در نتیجۀ سرکوب خونبار، لحن رئیسجمهور آمریکا هم تا حدی نرمتر شده؛ هرچند پنجشنبهشب دوم بهمنماه، تأکید کرد که ناوگان و ادوات نظامی عظیمی را به سمت ایران گسیل داشته است.
طی روزها و هفتههای اخیر، اتحادیه اروپا هم بستههای تحریمی جدیدی را علیه مقامات و نهادهای جمهوری اسلامی معرفی کرده است. پانزده مقام و نهاد دیگر هم در فهرستی قرار گرفتهاند که ممکن است در نشست هفتۀ آیندۀ وزرای خارجه اتحادیه، تحت تحریم قرار بگیرند.
