دونالد ترامپ در شبی که از آتشبس اسرائیل و حزبالله لبنان خبر داد، گفت که ممکن است برای امضای توافقی با ایران شخصاً به اسلامآباد برود.
رئیسجمهور ایالات متحده، شامگاه پنجشنبه ۲۷ فروردینماه، با تأکید بر اینکه مطمئن نیست نیازی به تمدید آتشبس با ایران باشد، گفت تهران موافقت کرده ذخیرهٔ اورانیوم غنیشدهٔ خود را تحویل دهد.
دونالد ترامپ در کاخ سفید به خبرنگاران گفت: «آنها توافق کردهاند که "گردوغبار هستهای" را به ما بازگردانند»؛ عبارتی که او برای اشاره به ذخایر اورانیوم غنیشدهٔ ایران بهکار میبرد. ایالات متحده میگوید تهران میتواند از این مواد برای ساخت سلاح هستهای استفاده کند.
آقای ترامپ در گفتوگو با خبرنگاران بار دیگر گفت که حکومت ایران توافق میخواهد و افزود: «آنها حالا میخواهند کارهایی بکنند که دو ماه پیش به انجامشان علاقهای نداشتند».
رئیسجمهور ایالات متحده با تکرار «نزدیک بودن به دستیابی به توافق با تهران»، گفت که دور بعدی مذاکرات ایران و آمریکا احتمالاً این آخر هفته (روزهای شنبه و یکشنبه) در اسلامآباد برگزار میشود.
دونالد ترامپ در اظهارنظری جدید و متفاوت گفت: «اگر توافقی در اسلامآباد امضا شود، ممکن است من هم بروم. آنها من را میخواهند».
رئیسجمهور آمریکا در عین حال تهدید کرد که اگر ایران به توافقی با آمریکا نرسد، جنگ بار دیگر آغاز خواهد شد.
از آتشبس دوهفتهای میان آمریکا و ایران که از ۱۹ فروردین برقرار شده، شش روز دیگر باقی مانده است.
آتشبس ۱۰ روزۀ اسرائیل و لبنان با فشار دونالد ترامپ
رئیسجمهور آمریکا در همین روز اعلام کرد در پی تماس تلفنی با رئیسجمهور لبنان و نخستوزیر اسرائیل، این دو کشور از نیمهشب به وقت محلی وارد یک آتشبس ۱۰ روزه میشوند.
دونالد ترامپ در شبکه اجتماعی خود نوشت بعد از مکالمات اخیر، «این دو رهبر توافق کردهاند که برای دستیابی به صلح میان کشورهایشان، از ساعت ۵ بعدازظهر به وقت شرق آمریکا، یک آتشبس رسمی ۱۰ روزه را آغاز کنند».
آقای ترامپ افزود که به جی.دی ونس معاون رئیسجمهور، مارکو روبیو وزیر امور خارجه، و دن کین رئیس ستاد مشترک دستور داده که «با اسرائیل و لبنان برای دستیابی به یک صلح پایدار همکاری کنند».
او در پایان نوشت: «این برای من افتخار بوده که ۹ جنگ را در سراسر جهان حل کردهام و این دهمین مورد خواهد بود، پس بیایید کار را تمام کنیم!»
رئیسجمهور آمریکا سپس در پیامی دیگر اعلام کرد که از رهبران لبنان و اسرائیل دعوت میکند برای مذاکره به کاخ سفید بروند.
او نوشت: «من از بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، و ژوزف عون، رئیسجمهور لبنان، دعوت خواهم کرد تا برای نخستین گفتوگوهای معنادار میان اسرائیل و لبنان از سال ۱۹۸۳ که زمانی بسیار طولانیای است، به کاخ سفید بیایند. هر دو طرف خواهان صلح هستند و من معتقدم این اتفاق بهزودی رخ خواهد داد!»
بیشتر در این باره:
چرا حزبالله نقش «محوری» در اهرم نفوذ ایران در جنگ و مذاکره دارد؟واکنش حزبالله
ابراهیم موسوی، نماینده مجلس لبنان از گروه حزبالله، ساعتی بعد به خبرگزاری فرانسه گفت که این گروه در صورت توقف حملات اسرائیل، به آتشبس اعلامشده توسط رئیسجمهور آمریکا احترام خواهد گذاشت.
او گفت: «ما در حزبالله با احتیاط به آتشبس پایبند خواهیم بود، مشروط بر اینکه این آتشبس، توقف کامل خصومتها علیه ما باشد و اسرائیل از آن برای انجام هیچ تروری استفاده نکند.»
او در این گفتوگو از حکومت ایران به دلیل آنچه «اعمال فشار به نفع لبنان» خواند تشکر کرد و گفت: «اگر ایران آتشبس را معادل بستن تنگه هرمز نمیدانست، آتشبس اتفاق نمیافتاد.»
حزبالله که هم یک گروه شبهنظامی و هم یک حزب سیاسی است، بخش بزرگی از جنوب لبنان را تحت کنترل دارد. ایالات متحده آن را یک سازمان تروریستی میداند، اما اتحادیهٔ اروپا فقط شاخهٔ نظامی آن را در فهرست سیاه قرار داده است.
بعد از هشت روز آتشبس میان ایران و آمریکا، ادامۀ حملات اسرائیل به مواضع گروه حزبالله در لبنان به گرهی در مذاکرات توافق پایان جنگ میان واشینگتن و تهران تبدیل شده بود. حکومت ایران آتشبس در لبنان را یکی از پیششرطهای توافق با ایالات متحده ذکر کرده بود.
واکنش تهران
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت خارجۀ جمهوری اسلامی، ضمن استقبال از اجرای آتشبس بین اسرائیل و لبنان، آن را بخشی از توافق آتشبس میان ایران و ایالات متحده با میانجیگری پاکستان برای توقف جنگ در خاورمیانه توصیف کرد.
از سوی دیگر، محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی و سرپرست هیئت نمایندگی تهران در مذاکرات اسلامآباد هم در شبکۀ ایکس نوشت این آتشبس «نتیجهٔ ایستادگی قهرمانان حزبالله و اتحاد محور مقاومت بود».
قالیباف، ضمن تشکر از تلاش مقامهای پاکستانی، تأکید کرد که «با این آتشبس با احتیاط برخورد خواهیم کرد».
در همین حال، مردم محلی از نیمهشب به وقت بیروت، ضمن ابراز شادمانی از این آتشبس، حدود نیم ساعت شلیک هوایی کردند. بر اساس گزارشها، در این برنامه حتی گلولههای آرپیجی هم به سمت آسمان شلیک میشده است.
خبرنگاران از صف طولانی خودروهای اهالی جنوب لبنان برای بازگشت به شهرکها و دهکدههای این منطقه خبر میدهند؛ خودروهایی که در بسیاری موارد، پرچمهای زردرنگ گروه حزبالله و تصاویر سران این حزب و جمهوری اسلامی را هم به اهتزاز در آورده اند.
در این میان ارتش لبنان، نسبت به مواردی از نقض آتشبس «از سوی اسرائیل» ابراز نگرانی کرده است.
ساعاتی پس از آغاز رسمی آتشبس فراگیر بین اسرائیل و لبنان، ارتش لبنان با ذکر مواردی از «اقدامات تجاوزکارانۀ» اسرائیل از جمله «گلولهباران متناوب چندین روستا در جنوب لبنان»، آنها را «ناقض آتشبس» خواند.
ارتش لبنان در نخستین ساعات بامداد جمعه به وقت محلی، با انتشار مطلبی در شبکۀ ایکس، از ساکنان مناطق جنوبی کشور خواست که «با توجه به چند مورد نقض توافق آتشبس در نتیجۀ چندین اقدام تجاوزکارانۀ اسرائیل»، هشیار و محتاط بوده و از عجله در بازگشت به این مناطق، اجتناب کنند.»
از سوی دیگر اما دونالد ترامپ به نظر از شرایط جاری در لبنان و بخصوص «احترام حزبالله به آتشبس» راضی است.
رئیسجمهور آمریکا در شبکهٔ اجتماعی خود نوشت: «امیدوارم در این مقطع زمانی مهم، حزبالله بهخوبی و درستی رفتار کند. اگر اینکار را بکنند، برای خودشان هم فوقالعاده خواهد بود. کشتوکشتار بس است. باید بالأخره صلح جاری شود».
دونالد ترامپ ساعاتی بعد در صبحگاه به وقت لبنان و اسرائیل هم در پیام کوتاهی نوشت: «احتمالاً برای لبنان روزی تاریخی بوده است. اتفاقات خوبی در حال افتادن است».