ساعاتی پس از آنکه دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، اعلام کرد علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، در حملات هوایی آمریکا و اسرائیل کشته شده است، تلویزیون دولتی ایران بامداد یکشنبه ۱۰ اسفند مرگ او را تأیید کرد.
تلویزیون جمهوری اسلامی سرانجام پس از نزدیک به ۲۰ ساعت، کشتهشدن رهبر جمهوری اسلامی در حملۀ صبح شنبه ۹ اسفندماه ۱۴۰۴ را تأیید کرد.
محل زندگی و دفتر علی خامنهای، ۸۶ ساله، معروف به «بیت رهبری» در خیابان پاستور تهران از نخستین اهداف حملات پیش از ظهر ۹ اسفند اسرائیل و ایالات متحده به ایران بود.
برخی منابع از انتقال رهبر جمهوری اسلامی به مکانی امن، پیش از وقوع حملات، خبر داده بودند، اما بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، ساعاتی پس از حمله گفت نشانههای زیادی در دست است که نشان میدهد علی خامنهای زنده نیست.
کمی پیش از این اظهارات، خبرگزاری رویترز روز شنبه به نقل از یک مقام ارشد اسرائیلی گزارش داده بود که آیتالله علی خامنهای کشته شده و جسد او از زیر آوار بیرون کشیده شده است. همزمان دو رسانه اسرائیلی اعلام کردند تصاویر و اسناد مربوط به جسد او به دونالد ترامپ و بنیامین نتانیاهو نشان داده شده است.
شبکه ۱۲ اسرائیل و سازمان رادیو و تلویزیون این کشور گزارش دادند خامنهای در یک مخفیگاه زیرزمینی حضور داشته و همراه با دهها مقام دیگر کشته شده است.
ارتش اسرائیل اعلام کرد که از صبح شنبه حدود ۲۰۰ جنگنده این کشور در حملات گسترده، حدود ۵۰۰ هدف را در داخل ایران مورد اصابت قرار دادند.
خبرگزاری فارس، نزدیک به سپاه پاسداران، کشتهشدن دختر، داماد، نوه و همسر یکی از پسران علی خامنهای را نیز در حملات صبح ۹ اسفند اسرائیل به «بیت رهبری» در تهران را تأیید کرد.
جمهوری اسلامی روز یکشنبه کشته شدن عبدالرحیم موسوی، رئيس ستاد کل نیروهای مسلح، و عزیز نصیرزاده، وزیر دفاع، را نیز در نخستین موج حملات روز شنبه تأیید کرد.
پیشتر نیز کشته شدن محمد پاکپور، فرمانده کل سپاه پاسداران، و علی شمخانی، مشاور رهبر جمهوری اسلامی، اعلام شده بود. برخی منابع خبری شمار مقامهای بلندپایه کشتهشده را ۴۰ نفر عنوان کردهاند، اما این آمار هنوز بهطور رسمی تأیید نشده است.
درپی این تحولات، هیئت دولت ایران با انتشار بیانیهای، هفت روز تعطیل رسمی و ۴۰ روز عزای عمومی اعلام کرد.
سپاه پاسداران نیز در واکنش به این اخبار تهدید کرد که «شدیدترین» عملیات تاریخ را علیه اسرائیل و پایگاههای آمریکا در منطقه اجرا کند.
بیشتر در این باره: علی خامنهای؛ از رهبری «ضعیف» تا «یکی از پنج ایرانی قدرتمند قرن»واکنشها در خیابان
تصاویری که در شبکههای اجتماعی منتشر شده است، گروهی از مردم ایران را در شامگاه ۹ اسفند و ساعات اولیه ۱۰ اسفند در خیابانهای نقاط مختلف کشور در حال شادی پس از شنیدن گزارشهای مرگ علی خامنهای نشان میدهد. ویدئوهای دریافتی همچنین حاکی است که شهروندان در شامگاه یکشنبه از خانههای خود شعارها و فریادهای شادی سر دادند.
بر اساس تصاویری که ازجمله حساب کاربری وحید آنلاین منتشر کرده است شماری از مردم ایران در پی انتشار گزارشهایی مبنی بر کشتهشدن علی خامنهای، فریادهای شادی و هلهله سردادند.
در یکی از این ویدئوها، جوانان در شهر گلهدار در شهرستان مُهر استان فارس، یک لوح بزرگ سنگی که تصویر علی خامنهای روی آن نقش بسته بود را در یکی از میدانهای اصلی این شهر تخریب و سرنگون میکنند.
ویدئوهای دیگری نیز از تجمعات شادی ایرانیان خارج از کشور منتشر شده است.
همزمان، صداوسیمای جمهوری اسلامی خبر داد که «هزاران نفر» از هواداران جمهوری اسلامی در میدان انقلاب تهران با شعار «مرگ بر آمریکا» گرد هم آمدند.
در پی انتشار خبر کشته شدن علی خامنهای، صدها معترض عراقی صبح یکشنبه تلاش کردند به منطقهٔ سبز بغداد، محل سفارت آمریکا، یورش ببرند که با دخالت نیروهای امنیتی عقب رانده شدند.
همزمان در کراچی پاکستان نیز صدها نفر به کنسولگری آمریکا حمله کردند و گزارشهایی از کشته شدن چند نفر منتشر شده است. همچنین تجمعهایی در پیشاور و در کشمیر تحت کنترل هند برگزار شد که در کشمیر عمدتاً آرام توصیف شده است.
واکنشهای رئیسجمهور آمریکا
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، شامگاه شنبه و پیش از تأیید نهایی کشتهشدن علی خامنهای، در گفتوگویی با شبکه انبیسی نیوز اعلام کرد که «بیشتر» مقامهای ارشد ایران «از بین رفتهاند» و گفت: «کسانی که همه تصمیمها را میگیرند، بیشترشان از بین رفتهاند.»
او در پاسخ به این پرسش که رهبری بعدی ایران چگونه خواهد بود و آیا فردی مشخص شده است یا نه، بدون اشاره به جزئیات بیشتر گفت: «بله. ما تصور بسیار خوبی داریم.»
آقای ترامپ همچنین دربارهٔ حمله آمریکا و اسرائیل به ایران ابراز خوشبینی کرد و گفت این عملیات «بسیار خوب پیش میرود.»
در پاسخ به این پرسش که این عملیات چه مدت ادامه خواهد داشت، رئیسجمهور ایالات متحده گفت: «در واقع هر چقدر که ما بخواهیم. اما همین حالا هم خسارت زیادی وارد کرده است. طوری است که آنها عملاً ناتوان شدهاند؛ هر چقدر که ما بخواهیم.»
ساعاتی بعد، او با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی خود، تروث سوشیال، رسماً اعلام کرد که علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، بر اثر حملات آمریکا و اسرائیل کشته شده است.
دونالد ترامپ این اتفاق را «عدالت برای مردم ایران و آمریکاییها» توصیف کرد و گفت رهبر جمهوری اسلامی «نتوانست از سامانههای اطلاعاتی و ردیابی پیشرفته آمریکا بگریزد» و گفت عملیات با همکاری اسرائیل انجام شده است.
او در عین حال خبر داد که حملات به ایران تا دستیابی به «صلح» ادامه خواهد یافت.
متن کامل بیانیه دونالد ترامپ به این شرح است:
«خامنهای، یکی از شرورترین افراد در تاریخ، مرده است. این نهتنها اجرای عدالت برای مردم ایران، بلکه برای همه آمریکاییهای بزرگ و آن مردمی از کشورهای متعدد در سراسر جهان است که به دست خامنهای و دار و دسته اوباش خونخوارش کشته یا مثله شدهاند. او نتوانست از سامانههای اطلاعاتی و ردیابی بسیار پیشرفته ما بگریزد و با همکاری نزدیک با اسرائیل، هیچ کاری از دست او یا دیگر رهبرانی که همراه او کشته شدند، ساخته نبود.
این بزرگترین فرصت برای مردم ایران است تا کشورشان را پس بگیرند. میشنویم که بسیاری از نیروهای سپاه پاسداران، ارتش و سایر نیروهای امنیتی و پلیس آنها دیگر نمیخواهند بجنگند و به دنبال مصونیت از سوی ما هستند. همانطور که دیشب گفتم: "اکنون میتوانند مصونیت داشته باشند، بعداً فقط مرگ نصیبشان خواهد شد!"
امیدواریم سپاه پاسداران و پلیس بهصورت مسالمتآمیز با میهنپرستان ایرانی ادغام شوند و بهعنوان یک واحد با هم کار کنند تا کشور را به عظمت شایستهاش بازگردانند. این روند باید بهزودی آغاز شود، چرا که نهتنها مرگ خامنهای رخ داده، بلکه کشور تنها در یک روز بهشدت تخریب و حتی نابود شده است.
با این حال، بمبارانهای سنگین و دقیق بدون وقفه در طول هفته یا تا هر زمان که برای دستیابی به هدف ما، یعنی صلح در سراسر خاورمیانه و در واقع در سراسر جهان، لازم باشد ادامه خواهد یافت.
از توجه شما به این موضوع سپاسگزارم.
رئیسجمهور دونالد جی. ترامپ»
شاهزاده رضا پهلوی: «جمهوری اسلامی به زبالهدان تاریخ میپیوندد»
شاهزاده رضا پهلوی، ولیعهد پیشین ایران، با انتشار پیامی نوشت: «با مرگ خامنهای، جمهوری اسلامی هم در عمل به پایان خود رسیده و بهزودی به زبالهدان تاریخ خواهد پیوست».
او تأکید کرد که «هر تلاشی از سوی بقایای رژیم برای تعیین جانشین خامنهای، از پیش شکستخورده است و هر که را که بهجای او بنشانند، نه مشروعیت خواهد داشت و نه بقا».
ولیعهد پیشین ایران از نیروهای نظامی و انتظامی هم خواسته که «به گذار با ثبات ایران به آیندهای آزاد و آباد کمک کنند و در ساختن آیندۀ آن سهیم باشند».
مسئله «جانشینی»
علی لاریجانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، روز یکشنبه در پی اعلام خبر مرگ علی خامنهای گفت که «به زودی شورای موقت رهبری تشکیل خواهد شد». او افزود که برای دوره موقت «رئیسجمهور و یکی از فقهای شورای نگهبان به انتخاب شورا» بهجای رهبر عمل خواهند کرد.
پیش از او، خبرگزاری رسمی ایران، ایرنا نوشته بود شورایی متشکل از رئیسجمهور، رئیس قوه قضاییه و یکی از فقهای شورای نگهبان، به طور موقت وظایف رهبر جمهوری اسلامی را بر عهده خواهند داشت.
این در حالیاست که پیشتر گزارشهای تأییدنشدهای از کشتهشدن مسعود پزشکیان و غلامحسین محسنی اژهای، روسای قوای مجریه و قضائیه جمهوری اسلامی منتشر شده بوده و هنوز صدا یا تصویری از آنان منتشر نشده است.
از سوی دیگر، از حوالی غروب شنبه به وقت ایران، اعلام شد که محمدرضا عارف معاون اول مسعود پزشکیان، ادارۀ کشور در شرایط جنگی را در دست گرفته است؛ موضوعیکه به تردیدها دربارۀ وضعیت سلامتی رئیسجمهور ایران دامن زده است.
رئیس جمهور آمریکا بامداد یکشنبه به وقت محلی در پیامی تازه خطاب به مقامات ارشد بازمانده در حکومت جمهوری اسلامی هشدار داد که از انجام حملات جدید خودداری کنند.
ژنرال جک کین، ژنرال چهارستارۀ بازنشسته و قائممقام پیشین رئیس ستاد مشترک ارتش ایالات متحده، که در حال حاضر ریاست مؤسسه مطالعات جنگ را بر عهده دارد، در گفتوگو با رادیو اروپای آزاد/رادیو آزادی، کشتهشدن رهبر جمهوری اسلامی را «واقعهای تاریخی با اهمیت فوقالعاده» توصیف کرده و کارزار نظامی مشترک آمریکا و اسرائیل را، «اقدامی حسابشده برای از کار انداختن ساختار سیاسی و نظامی جمهوری اسلامی» دانست.