شماری از کشورهای اروپایی روز دوشنبه ۲۵ اسفند اعلام کردند که در هیچ عملیات نظامی برای بازگشایی تنگهٔ هرمز مشارکت نخواهند کرد.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز یکشنبه گفته بود که دولت او با هفت کشور دربارهٔ کمک به تأمین امنیت تنگهٔ هرمز در میانهٔ جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران در حال گفتوگو است و از آنها خواست که برای حفاظت از کشتیها در این آبراه حیاتی کمک کنند.
ایران از زمان آغاز جنگ در ۹ اسفند، عبور و مرور نفتکشها از این تنگهٔ باریک را تا حدود زیادی مسدود کرده است. حدود ۲۰ درصد صادرات جهانی نفت و گاز از این تنگه عبور میکند.
تداوم جنگ میتواند نگرانیها درباره وقوع یک بحران اقتصادی جهانی مشابه بحرانهایی که پس از شوکهای نفتی خاورمیانه در دهه ۱۹۷۰ رخ داد را افزایش دهد.
پاولوس ماریناکیس، سخنگوی دولت یونان، روز دوشنبه اعلام کرد یونان در هیچ عملیات نظامی در تنگهٔ هرمز مشارکت نخواهد کرد.
او در یک نشست خبری گفت یونان تنها در مأموریت دریایی اتحادیه اروپا با نام «آسپیدس» مشارکت دارد؛ مأموریتی که مسئولیت حفاظت از کشتیها در دریای سرخ را بر عهده دارد.
وزیر خارجه ایتالیا نیز اعلام کرد در حال حاضر هیچ مأموریت دریایی که به تنگه هرمز تعمیم پیدا کند، وجود ندارد.
سخنگوی دولت آلمان هم روز دوشنبه گفت جنگ در ایران هیچ ارتباطی با ناتو ندارد و تأکید کرد که آلمان نه در این جنگ و نه در تلاش برای باز نگه داشتن تنگهٔ هرمز از طریق اقدامات نظامی مشارکت نخواهد کرد.
او افزود: «تا زمانی که این جنگ ادامه داشته باشد، هیچ مشارکتی وجود نخواهد داشت؛ حتی در هیچ تلاشی برای باز نگه داشتن تنگهٔ هرمز با استفاده از ابزارهای نظامی».
وزیران دفاع و خارجه اسپانیا نیز روز دوشنبه اعلام کردند که این کشور در هیچ مأموریت نظامی در تنگه هرمز شرکت نخواهد کرد، زیرا مادرید جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران را «غیرقانونی» میداند.
دولت ائتلافی چپگرای اسپانیا به رهبری پدرو سانچز، نخستوزیر این کشور، از این حمله انتقاد کرده و همچنین استفاده هواپیماهای آمریکایی از پایگاههای مشترک در جنوب اسپانیا را ممنوع کرده است.
مارگاریتا روبلس، وزیر دفاع اسپانیا، گفت: «اسپانیا هرگز هیچ راهحل موقتی را نخواهد پذیرفت، زیرا هدف باید پایان یافتن جنگ باشد، آن هم همین حالا.»
کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، هم روز دوشنبه گفت این کشور با متحدان خود در حال کار روی یک طرح «قابل اجرا» برای بازگشایی تنگهٔ هرمز است.
استارمر به خبرنگاران گفت: «ما با همه متحدان خود، از جمله شرکای اروپاییمان، در حال همکاری هستیم تا یک طرح جمعی و عملی تدوین کنیم که هرچه سریعتر آزادی کشتیرانی در منطقه را بازگرداند و پیامدهای اقتصادی را کاهش دهد».
او افزود که دربارهٔ این وضعیت با رئیسجمهور آمریکا نیز گفتوگو کرده است.
نخستوزیر بریتانیا اظهار داشت با وجود اینکه کشورش «اقدامات لازم برای دفاع از خود و متحدانش را انجام میدهد»، اما وارد جنگ گستردهتر نخواهد شد.
وزیر خارجه دانمارک نیز روز دوشنبه گفت کشورش باید با ذهنی روشن بررسی کند که چگونه میتواند به عبور و مرور کشتیها در تنگهٔ هرمز کمک کند، اما هنوز تصمیمی در این باره گرفته نشده است.
لارس لوکه راسموسن پیش از نشست وزیران خارجه اتحادیه اروپا در بروکسل به خبرنگاران گفت: «ما کشوری کوچک هستیم، اما یک کشور بزرگ دریایی به شمار میرویم، بنابراین باید نسبت به این موضوع نگاهی باز داشته باشیم».
او افزود: «الان نمیگویم که آیا باید بیش از آنچه انجام میدهیم اقدام کنیم یا نه؛ فقط میگویم مشتاقم این موضوع را با همکارانم در اتحادیه اروپا بررسی کنم».
دانمارک، که شرکت بزرگ کشتیرانی «مرسک» در آن مستقر است، در سال ۲۰۲۴ یک ناوچه به دریای سرخ اعزام کرد تا در ائتلافی به رهبری آمریکا برای حفاظت از تردد کشتیهای تجاری در برابر حملات شبهنظامیان حوثی یمن مشارکت کند.
راسموسن گفت: «دانمارک یک کشور دریایی است و از هر جهت در حفظ باز بودن مسیرهای آزاد کشتیرانی منفعت دارد».
وزیر خارجه دانمارک افزود: «تنها چیزی که تاکنون شنیدهایم همان چیزی است که ترامپ دیشب گفت؛ نوعی دعوت کلی از اروپا. بنابراین اکنون مشتاقم این موضوع را با همکارانم بررسی کنم».
مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا هم میگوید کشورهای عضو این اتحادیه روز دوشنبه ۲۵ اسفند درباره اقداماتی که میتوان انجام داد تا تنگهٔ هرمز باز بماند، گفتوگو خواهند کرد.
کایا کالاس در گفتوگو با خبرنگاران افزود: «باز نگه داشتن تنگهٔ هرمز به نفع ماست و به همین دلیل ما همچنین در حال بررسی اقداماتی هستیم که از طرف اروپا میتوانیم در این زمینه انجام دهیم».
خانم کالاس اضافه کرده که بستهماندن تنگه هرمز «به روسیه کمک میکند تا جنگ خود را تأمین مالی کند...این وضعیت بر شرکای ما در منطقه تأثیر میگذارد و برای تأمین انرژی جهانی خطرناک است.»